ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2555/2522

ประเด็นกฎหมาย

การริบข้าวของกลางตามพระราชบัญญัติการค้าข้าว พ.ศ. 2489 มาตรา 21 ทวิ ต้องเป็นข้าวที่เกี่ยวเนื่องกับความผิดโดยตรง

หลักกฎหมาย

คำว่า "ข้าวซึ่งเกี่ยวเนื่องกับความผิด" ตามมาตรา 21 ทวิ ต้องเป็นข้าวที่เกี่ยวเนื่องกับความผิดโดยตรง เมื่อจำเลยได้รับอนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวโดยชอบแล้ว ความผิดของจำเลยอยู่ที่การละเว้นไม่ทำรายงานเท่านั้น ข้าวของกลางไม่เกี่ยวเนื่องกับความผิด จึงไม่ริบ

คำวินิจฉัย

พิพากษาแก้เป็นว่า ให้คืนของกลางแก่จำเลย นอกจากที่แก้นี้คงให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลอุทธรณ์

ข้อเท็จจริงสำคัญ

จำเลยเป็นผู้ได้รับอนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวโดยชอบแล้ว แต่ละเว้นไม่ทำรายงานการค้าข้าวประจำเดือนธันวาคม 2521 จำนวน 137 กระสอบ

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2555/2522พนักงานอัยการจังหวัดนราธิวาสโจทก์นางชัชดาวัลย์ พรสัมพันธ์สุขล. พ.ร.บ.การค้าข้าว พ.ศ.2489 ม. 21 ทวิ พ.ร.บ.การค้าข้าว (ฉบับที่ 2) พ.ศ.2489 ตามพระราชบัญญัติการค้าข้าว พ.ศ. 2489 มาตรา 21 ทวิ ซึ่งเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติการค้าข้าว (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2489 มาตรา 12 บัญญัติว่า "ข้าวซึ่งเกี่ยวเนื่องกับความผิดตลอดจนสิ่งที่ใช้บรรจุให้ริบเสีย" นั้น คำว่า "ข้าวซึ่งเกี่ยวเนื่องกับความผิด" นี้จะต้องเป็นข้าวซึ่งเกี่ยวเนื่องกับความผิดโดยตรง จำเลยเป็นผู้ได้รับอนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวโดยชอบแล้ว ความผิดของจำเลยอยู่ที่การละเว้นไม่ทำรายงานเท่านั้น ข้าวของกลางไม่เกี่ยวเนื่องกับความผิดของจำเลยแต่อย่างใด จึงไม่ริบ (อ้างฎีกาที่ 491/2510)โจทก์ฟ้องว่า คณะกรรมการปฏิบัติตามพระราชบัญญัติการค้าข้าวได้ออกประกาศฉบับที่ ๑๐๓ ลงวันที่ ๕ กันยายน พ.ศ.๒๕๑๘ กำหนดให้ผู้ได้รับหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวประเภททำการสีข้าว ฯลฯ และประเภทร้านขายส่งในท้องที่ทุกจังหวัด ทำรายงานการค้าข้าวแสดงปริมาณข้าวในครอบครองประจำงวดทุกวันสิ้นเดือน โดยยื่นต้นฉบับต่อพนักงานเจ้าหน้าที่โดยทางไปรษณีย์ลงทะเบียนภายในสามวัน นับแต่วันสิ้นงวด ตามประกาศท้ายฟ้อง จำเลยทราบประกาศดังกล่าวแล้วไม่ทำรายงานการค้าข้าว แสดงปริมาณข้าวในครอบครองประจำเดือนธันวาคม ๒๕๒๑ จำนวน ๑๓๗ กระสอบ ส่งต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ อันเป็นการฝ่าฝืนประกาศดังกล่าว ขอให้ลงโทษตามพระราชบัญญัติการค้าข้าว พ.ศ. ๒๔๘๙ มาตรา ๘,๑๗,๒๑ ทวิพระราชบัญญัติการค้าข้าว (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๔๘๙ มาตรา ๔,๑๐,๑๒ ประกาศคณะกรรมการปฏิบัติการตามพระราชบัญญัติการค้าข้าว พ.ศ. ๒๔๘๙ ฉบับที่ ๑๐๓ พ.ศ. ๒๔๑๘ ลงวันที่ ๕ กันยายน พ.ศ. ๒๕๑๘ และสั่งริบของกลาง จ