ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 824/2523

ประเด็นกฎหมาย

การแบ่งสินสมรสเมื่อสมรสก่อนใช้ ป.พ.พ. บรรพ 5 โดยฝ่ายหญิงมีสินเดิมฝ่ายชายไม่มี และฝ่ายชายทำพินัยกรรมยกส่วนแบ่งของตนให้บุตร

หลักกฎหมาย

เมื่อสมรสก่อนใช้ ป.พ.พ. บรรพ 5 โดยฝ่ายหญิงมีสินเดิมฝ่ายชายไม่มี ส่วนแบ่งสินสมรสฝ่ายหญิงได้ 2 ส่วน ฝ่ายชายได้ 1 ส่วนตามกฎหมายลักษณะผัวเมียบทที่ 68 ส่วนของฝ่ายชายย่อมตกแก่ทายาทตามพินัยกรรมได้

คำวินิจฉัย

พิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์ ให้โจทก์มีส่วนเป็นเจ้าของทรัพย์หนึ่งในสามส่วน

ข้อเท็จจริงสำคัญ

คู่สมรสจดทะเบียนสมรสก่อนใช้ ป.พ.พ. บรรพ 5 ฝ่ายหญิงมีสินเดิมฝ่ายชายไม่มีสินเดิม ฝ่ายชายทำพินัยกรรมยกที่ดินที่เป็นสินสมรสให้บุตร ฝ่ายหญิงคัดค้านว่าพินัยกรรมเป็นปลอมและฝ่ายชายไม่มีอำนาจยกเกินส่วนแบ่ง

กฎหมายที่เกี่ยวข้อง

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 824/2523พนักงานอัยการประจำศาลจังหวัดปากพนัง เพื่อประโยชน์ของนายประคองบิเลี่ยนโจทก์นางลับ บิเลี่ยนล. ป.พ.พ. ม. 1470 ใหม่), ม. 1603, ม. 1646 กฎหมายลักษณะผัวเมีย บทที่ 68 พ.ร.บ.ให้ใช้บทบัญญัติบรรพ 5 แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ พ.ศ.2477 ม. 4 (1)สมรสกันก่อนประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ บรรพ 5 ใช้บังคับ โดยฝ่ายหญิงมีสินเดิม ฝ่ายชายไม่มีสินเดิม ต่อมาผัวตายจากไปเมื่อใช้ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ บรรพ 5 แล้ว กรณีเช่นนี้ส่วนแบ่งสินสมรสได้แก่เมีย 2 ส่วน ได้แก่ผัว 1 ส่วนตามกฎหมายลักษณะผัวเมียบทที่ 68 เมื่อผัวทำพินัยกรรมยกทรัพย์ที่เป็นสินสมรสให้บุตร สินสมรสส่วนของผัวนั้นย่อมตกได้แก่บุตรตามพินัยกรรมโจทก์ฟ้องว่า นายประคองเป็นบุตรของนายหนูคงกับจำเลย นายหนูคงทำพินัยกรรมยกที่ดิน ส.ด.๑ จำนวน ๒ แปลง ให้นายประคอง แต่เมื่อนายหนูคงตายลงจำเลยกลับไล่นายประคองไม่ให้ครอบครองทรัพย์ตามพินัยกรรม แม้เมื่อเป็นผู้จัดการมรดกร่วมกันแล้ว จำเลยก็ไม่ยอมให้นายประคองเข้าไปใช้สิทธิในทรัพย์ตามพินัยกรรม ขอให้ศาลพิพากษาแสดงว่าที่ดินทั้งสองแปลงดังกล่าวเป็นของนายประคอง ขับไล่จำเลยออกไป และห้ามเข้าเกี่ยวข้อง จำเลยให้การว่า โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้อง พินัยกรรมตามฟ้องเป็นพินัยกรรมปลอมทรัพย์ตามพินัยกรรมเป็นสินสมรส จำเลยแต่งงานกับนายหนูคงเมื่อประมาณ พ.ศ.๒๔๖๐ โดยจำเลยมีสินเดิม นายหนูคงไม่มีสินเดิม หรือสินส่วนตัว ต่อมาจึงร่วมกันจับจองที่ดินทั้งสองแปลง นายหนูคงไม่มีอำนาจทำพินัยกรรมยกสินสมรสที่เกินส่วนของตนให้นายประคองขอให้ยกฟ้อง ศาลชั้นต้นพิจารณาแล้ว พิพากษาว่าโจทก์มีอำนาจฟ้อง พินัยกรรมเป็นฉบับที่แท้จริง ที่ดินตามพินัยกรรมเป็นสินสมรส เป็นของนายประคองกึ่งหนึ่ง คำขออื่นให้ยก โจทก์และจ