ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3911/2532

ประเด็นกฎหมาย

ผู้เช่าชำระภาษีแทนผู้ให้เช่ามีสิทธิเรียกเงินส่วนที่ชำระเกินคืนได้หรือไม่ โดยไม่ต้องเป็นผู้รับการประเมิน

หลักกฎหมาย

เมื่อผู้ให้เช่าเรียกเก็บภาษีเกินไป ผู้ให้เช่าไม่มีสิทธิยึดเงินส่วนเกินไว้ หากผู้เช่าเป็นผู้ชำระเงินส่วนนั้น แม้มิใช่ผู้รับการประเมินก็มีสิทธิเรียกคืนได้

คำวินิจฉัย

พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์

ข้อเท็จจริงสำคัญ

สัญญาเช่าให้โจทก์สร้างโรงงานแล้วโอนกรรมสิทธิ์ให้กรมโรงงาน โจทก์ชำระภาษีแทน การประเมินกำหนดค่ารายปีเทียบค่าเช่าได้

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3911/2532บริษัทสุรามหาราษฎร จำกัด (มหาชน)โจทก์จังหวัดปทุมธานีจำเลย ป.วิ.พ. พ.ร.บ.ภาษีโรงเรือนและที่ดิน พ.ศ.2475 , ม. 18, ม. 31, ม. 40ตามสัญญาเช่าระหว่างโจทก์กับกรมโรงงานอุตสาหกรรม โจทก์มีหน้าที่ชำระภาษีโรงเรือนและที่ดินแทนกรมโรงงานอุตสาหกรรมผู้ให้เช่า เมื่อจำเลยเรียกเก็บภาษีเกินไป จำเลยก็หามีสิทธิที่จะยึดเงินส่วนที่เกินไว้โดยไม่ต้องคืนให้แก่ผู้มีสิทธิในเงินนั้นไม่เมื่อโจทก์อ้างว่าเป็นผู้ชำระเงินส่วนที่เกินนั้นไป แม้โจทก์จะมิใช่ผู้รับการประเมินและมิได้เป็นผู้ขอให้พิจารณาการประเมินนั้นใหม่ โจทก์ก็มีสิทธิเรียกเงินส่วนที่เกินนั้นคืนได้ ตามสัญญาเช่าโรงงานสุราบางยี่ขันฉบับ พ.ศ. 2523-2537 ระหว่างโจทก์กับกรมโรงงานอุตสาหกรรม โจทก์มีหน้าที่ต้องสร้างโรงงานสุราบางยี่ขันแห่งที่ 2 แล้วยกกรรมสิทธิ์ให้กรมโรงงานอุตสาหกรรมผู้ให้เช่า ฉะนั้นมูลค่าของโรงงานสุราบางยี่ขันแห่งที่ 2 ที่โจทก์ก่อสร้างตามสัญญาแล้วยกกรรมสิทธิ์ให้กรมโรงงานอุตสาหกรรม จึงเป็นส่วนหนึ่งของค่าเช่าที่กรมโรงงานอุตสาหกรรมได้รับจากการที่ให้โจทก์เช่าโรงงานสุราบางยี่ขันแห่งที่ 2 ด้วย ดังนั้น เมื่อค่ารายปีที่พนักงานเจ้าหน้าที่ใช้เป็นหลักในการประเมินภาษีโรงเรือนและที่ดินเป็นค่ารายปีที่คำนวณเทียบเคียงได้กับค่าเช่าที่กรมโรงงานอุตสาหกรรมผู้ให้เช่าได้รับในการให้เช่าโรงงานสุราบางยี่ขันแห่งที่ 2การประเมินของเจ้าพนักงานที่แจ้งให้กรมโรงงานอุตสาหกรรมชำระค่าภาษีโรงเรือนและที่ดินจึงเป็นการประเมินที่ชอบด้วยกฎหมายโจทก์ฟ้องว่า โจทก์เป็นผู้เช่าโรงงานสุราบางยี่ขันจากกรมโรงงานอุตสาหกรรม และมีหน้าที่ต้องชำระเงินค่าภาษีโรงเรือนและที่ดินแทนผู้ให้เช่า พนักงานเจ้าหน้าที่ของจำเลยได้แจ้งการประเมินเพื่อเร