อำนาจเจ้าพนักงานท้องถิ่นในการสั่งรื้อถอนอาคารที่ก่อสร้างผิดแบบ แบ่งเป็นกรณีแก้ไขไม่ได้และกรณีแก้ไขได้
หากอาคารก่อสร้างผิดแบบและแก้ไขให้ถูกต้องตามข้อบัญญัติไม่ได้ เจ้าพนักงานท้องถิ่นมีอำนาจสั่งรื้อถอนได้ทันที แต่หากสามารถขออนุญาตแก้ไขได้ ต้องสั่งแก้ไขให้ถูกต้องก่อน หากไม่แก้ไขจึงมีอำนาจสั่งรื้อถอน
พิพากษายืนให้จำเลยที่ 3 รื้อถอนส่วนที่แก้ไขไม่ได้ และยกฟ้องส่วนที่แก้ไขได้เนื่องจากโจทก์ยังไม่ดำเนินการตามขั้นตอนมาตรา 43
อาคารก่อสร้างผิดแบบแปลนบางส่วนแก้ไขไม่ได้ (ร่นแนว/เว้นที่ว่าง/เพิ่มชั้นเกิน) และบางส่วนแก้ไขได้ (ดาดฟ้า) โจทก์สั่งรื้อถอนทั้งหมดทันทีโดยไม่สั่งแก้ไขส่วนที่แก้ไขได้ก่อน
ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 8379/2538ผู้ว่าราชการ กรุงเทพมหานครโจทก์นาง อุทัยวรรณ มณี สุวรรณ สิน กับพวกจำเลย ป.วิ.พ. ม. 55 พ.ร.บ.ควบคุมอาคาร พ.ศ.2522 ม. 42 วรรคหนึ่ง, ม. 42 วรรคสาม, ม. 43 วรรคหนึ่ง, ม. 43 วรรคสาม, ข้อ 30 (1), ท้าย ข้อ 35, สาม ข้อ 72, ข้อ 76 (1), ข้อ 76(4)ด้านหน้าอาคารพิพาทมิได้ร่นแนวอาคาร และด้านหลังอาคารพิพาทมิได้เว้นที่ว่างอันปราศจากหลังคาหรือสิ่งปกคลุมผิดข้อบัญญัติกรุงเทพมหานคร เรื่องควบคุมการก่อสร้างอาคารพ.ศ. 2522 ข้อ 72 วรรคสาม และข้อ 76(1) และ (4) ตามลำดับซึ่งโดยสภาพเป็นกรณีที่ไม่สามารถแก้ไขเปลี่ยนแปลงให้ถูกต้องตามข้อบัญญัติกรุงเทพมหานครดังกล่าวได้ ส่วนชั้นลอยที่ต่อเติมจากแบบแปลนซึ่งตามแบบแปลนชั้นลอยอยู่ช่วงหลังของอาคารระหว่างชั้นหนึ่งกับชั้นสองของอาคารถูกต่อเติมพื้นจนจดด้านหน้าของอาคารมีลักษณะเป็นการเพิ่มขึ้นของอาคารขึ้นอีกหนึ่งชั้นมีเนื้อเกินกว่าร้อยละสี่สิบของพื้นที่ทั้งหมดของห้อง ขัดต่อข้อบัญญัติกรุงเทพมหานคร เรื่อง ควบคุมการก่อสร้างอาคาร พ.ศ. 2522 ข้อ 35 วรรคท้าย ซึ่งเป็นกรณีที่ไม่สามารถแก้ไขเปลี่ยนแปลงให้ถูกต้องตามข้อบัญญัติกรุงเทพมหานครดังกล่าวได้เช่นกัน โจทก์จึงมีอำนาจสั่งให้จำเลยที่ 3 ผู้เป็นเจ้าของอาคารพิพาทรื้อถอนอาคารทั้งสามส่วนดังกล่าวได้ตามพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ. 2522มาตรา 42 วรรคหนึ่ง (เดิม) และมีอำนาจร้องขอให้ศาลบังคับให้มีการรื้อถอนตาม มาตรา 42 วรรคสาม (เดิม) สำหรับชั้นดาดฟ้าซึ่งถูกก่อสร้างต่อเติมผิดไปจากแบบแปลนซึ่งโจทก์อ้างว่าเป็นการผิดข้อบัญญัติกรุงเทพมหานคร เรื่องควบคุมการก่อสร้างอาคาร พ.ศ. 2522 ข้อ 30(1) นั้น เป็นกรณีที่อาจขออนุญาตได้ โจทก์ต้องดำเนินการตามขั้นตอนของพระราชบัญญัติควบคุมอาคา