ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4709/2533

ประเด็นกฎหมาย

ปัญหาข้อกฎหมายเกี่ยวกับเช็คที่ออกเพื่อเป็นประกันการชำระหนี้ค่าแชร์ และการโอนเช็คโดยอ้างว่ามีการคดโกงหรือไม่มีมูลหนี้

หลักกฎหมาย

เช็คที่มีมูลหนี้จากการเล่นแชร์เป็นเช็คผู้ถือ หากผู้รับโอนรับโอนโดยชอบด้วยกฎหมาย จะไม่ถือเป็นการโอนโดยคดโกงตาม ป.พ.พ. มาตรา 916 ประกอบมาตรา 989 ผู้สั่งจ่ายจึงต้องรับผิดต่อผู้ทรงโดยชอบด้วยกฎหมาย

คำวินิจฉัย

พิพากษายืน ให้จำเลยเป็นผู้สั่งจ่ายจึงต้องรับผิดต่อโจทก์ตาม ป.พ.พ. มาตรา 900, 904, 914 ประกอบมาตรา 989

ข้อเท็จจริงสำคัญ

จำเลยออกเช็คให้แก่นางสุดารัตน์เพื่อเป็นประกันการชำระหนี้ค่าแชร์ที่จำเลยประมูลได้ และมีการชำระเงินค่าแชร์บางส่วนไปแล้ว ต่อมาโจทก์รับโอนเช็คจากนางสุดารัตน์และนำไปเรียกเก็บเงินแต่ธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงิน

กฎหมายที่เกี่ยวข้อง

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4709/2533นายประดิษฐ์ ธีรปฐวีโจทก์นางบัวกลีบ หวานอารมณ์จำเลย ป.พ.พ. , ม. 904, ม. 914, ม. 916, ม. 989เช็คพิพาทเป็นเช็คที่จำเลยสั่งจ่ายเพื่อเป็นประกันการชำระหนี้ค่าแชร์ที่จำเลยประมูลได้ แต่จำเลยก็มีภาระต้องชำระหนี้ค่าแชร์ตามจำนวนที่ได้รับมา จึงเป็นเช็คที่มีมูลหนี้จากการเล่นแชร์ ข้อต่อสู้ว่าจำเลยได้ชำระเงินให้แก่ผู้ทรงคนก่อนไปแล้วบางส่วนโจทก์และผู้ทรงคนก่อนรู้ดีอยู่ว่าเช็คพิพาทเป็นเช็คที่มีเงื่อนไขในการค้ำประกันการชำระหนี้ค่าแชร์ และผู้ทรงคนก่อนจะไม่นำไปเรียกเก็บเงิน เป็นข้อต่อสู้อันอาศัยความเกี่ยวพันกันเฉพาะบุคคลระหว่างตนกับผู้ทรงคนก่อนหาใช่เป็นการโอนด้วยคบคิดกันฉ้อฉลไม่ เช็คพิพาทเป็นเช็คสั่งจ่ายให้แก่ผู้ถือ โจทก์รับโอนเช็คพิพาทมาจากผู้ทรงคนก่อนโจทก์จึงเป็นผู้ทรงโดยชอบด้วยกฎหมาย จำเลยซึ่งเป็นผู้สั่งจ่ายจึงต้องรับผิดต่อโจทก์ตาม ป.พ.พ. มาตรา 900,904, 914 ประกอบมาตรา 989.โจทก์ฟ้องว่า จำเลยสั่งจ่ายเช็คธนาคารกรุงไทย จำกัด ชำระหนี้ให้แก่นางสุดารัตน ศรีหนองจิก ต่อมานางสุดารัตน์นำมาชำระหนี้เงินกู้ให้แก่โจทก์ ครั้นเช็คถึงกำหนดโจทก์นำไปเรียกเก็บเงิน แต่ธนาคารตามเช็คปฏิเสธการจ่ายเงิน ขอให้จำเลยชำระเงินตามเช็คพร้อมดอกเบี้ย จำเลยให้การว่า จำเลยออกเช็คให้นางสุดารัตน์เพื่อเป็นประกันการชำระหนี้ค่าแชร์โดยมีข้อตกลงว่าจะนำเช็คไปเรียกเก็บเงินหรือโอนให้บุคคลอื่นไม่ได้ ต่อมาจำเลยได้ชำระเงินค่าแชร์ให้นางสุดารัตน์แล้วจำนวน ๒๗,๐๐๐ บาท จนกระทั่งวงแชร์ล้ม จำเลยจึงขอเช็คคืนแต่นางสุดารัตน์กับโจทก์คบคิดกันฉ้อฉลโอนเช็คให้โจทก์โดยไม่มีมูลหนี้เพื่อให้โจทก์เรียกร้องเอาเงินจากจำเลยโดยเจตนาทุจริตซึ่งโจทก์ก็รู้ดีว่าจำเลยไม่มีหนี้ที่จะต้องชำระให้นางสุดารัตน์โจทก์จ