ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 6039/2533

ประเด็นกฎหมาย

ศาลไม่อาจพิพากษาให้มีผลกระทบต่อสิทธิของบุคคลภายนอกที่มิได้เป็นคู่ความในคดี

หลักกฎหมาย

ศาลไม่อาจพิจารณาพิพากษาตามคำขอให้มีผลกระทบกระเทือนสิทธิของบุคคลภายนอกซึ่งมิได้ถูกฟ้องหรือเป็นคู่ความในคดีด้วย เนื่องจากเป็นข้อกฎหมายอันเกี่ยวด้วยความสงบเรียบร้อยของประชาชน ศาลฎีกายกขึ้นวินิจฉัยเองได้

คำวินิจฉัย

พิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์ที่ให้ยกฟ้องโจทก์

ข้อเท็จจริงสำคัญ

โจทก์ฟ้องขอให้เพิกถอนสัญญาซื้อขายและจำนองที่ดินพิพาทระหว่างมารดาโจทก์กับจำเลย และขอให้ใส่ชื่อโจทก์เป็นเจ้าของที่ดินตามส่วน แต่ที่ดินพิพาทมีชื่อมารดาโจทก์ซึ่งมิได้ถูกฟ้องหรือเป็นคู่ความในคดีเป็นเจ้าของ

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 6039/2533นางจงดี สอพอง กับพวกโจทก์นายนิเวศน์ รักศรี กับพวกจำเลย ป.วิ.พ. , ม. 142 (5), ม. 145, ม. 246, ม. 247โจทก์ฟ้องขอให้เพิกถอนสัญญาซื้อขายที่ดินพิพาทระหว่างมารดาโจทก์กับจำเลยที่ 1 และสัญญาจำนองที่ดินพิพาทระหว่างมารดาโจทก์กับจำเลยที่ 3 และระหว่างจำเลยที่ 1 กับจำเลยที่ 3 และใส่ชื่อโจทก์เป็นเจ้าของในที่ดินพิพาทตามส่วน แต่ที่ดินพิพาทก่อนทำนิติกรรมดังกล่าวมีชื่อมารดาโจทก์ซึ่งมิได้ถูกฟ้องหรือเป็นคู่ความในคดีด้วยเป็นเจ้าของ ศาลไม่อาจพิจารณาพิพากษาตามคำขอให้มีผลกระทบกระเทือนสิทธิของมารดาโจทก์ซึ่งเป็นบุคคลภายนอกคดีได้ ปัญหานี้เป็นข้อกฎหมายอันเกี่ยวด้วยความสงบเรียบร้อยของประชาชนศาลฎีกายกขึ้นวินิจฉัยเองได้โจทก์ทั้งหกฟ้องว่า ที่ดิน น.ส.๓ ก.เลขที่ ๓๔๐๒, ๓๖๐๒ ตำบลนามเขือ อำเภอสหัสขันธ์ จังหวัดกาฬสินธุ์ และที่ดิน น.ส.๓ก. เลขที่ ๒๙๙๗ ตำบลสมเด็จ อำเภอสมเด็จ จังหวัดกาฬสินธุ์ ครึ่งหนึ่งเป็นทรัพย์มรดกของบิดาโจทก์ทั้งหกตกได้แก่โจทก์ทั้งหกกับมารดาโจทก์ทั้งหกคนละส่วนเท่า ๆ กัน จำเลยที่ ๒ เป็นผู้จัดการและเป็นตัวแทนของจำเลยที่ ๓ มารดาโจทก์ทั้งหกนำที่ดินดังกล่าวไปจำนองกับจำเลยที่ ๓ และขายที่ดินแก่จำเลยที่ ๑ โดยโจทก์ทั้งหกไม่รู้เห็นยินยอมด้วย ขอให้พิพากษาว่า ที่ดิน น.ส.๓ ก. เลขที่ ๓๔๐๒,๓๖๐๒ ตำบลนามะเขือ อำเภอสหัสขันธุ์ จังหวัดกาฬสินธุ์ และที่ดินน.ส.๓ ก. เลขที่ ๒๙๙๗ ตำบลสมเด็จ อำเภอสมเด็จ จังหวัดกาฬสิทธุ์เป็นมรดกของบิดาโจทก์ทั้งหกครึ่งหนึ่งและตกเป็นของโจทก์ทั้งหก๖ ใน ๗ ส่วน ห้ามจำเลยและบริวารเข้าเกี่ยวข้องและเพิกถอนสัญญาซื้อขายที่ดิน น.ส.๓ ก. เลขที่ ๒๙๙๗ ระหว่างมารดาโจทก์ทั้งหกกับจำเลยที่ ๑ เฉพาะที่เกี่ยวกับที่ดินส่วนของโจทก์ทั้งหกกับเพิกถอนนิติกรร