ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 6134/2533

ประเด็นกฎหมาย

การขออุทธรณ์อย่างคนอนาถาเมื่อศาลชั้นต้นยกคำร้องเพราะคดีไม่มีเหตุสมควรอุทธรณ์และจำเลยมิได้อุทธรณ์คำสั่งภายใน 7 วัน จำเลยหมดสิทธิอุทธรณ์คำสั่งนั้น แม้ภา

หลักกฎหมาย

ตาม ป.วิ.พ. มาตรา 156 วรรคท้าย เมื่อศาลชั้นต้นสั่งยกคำร้องขออุทธรณ์อย่างคนอนาถาและจำเลยมิได้อุทธรณ์คำสั่งภายใน 7 วัน จำเลยหมดสิทธิอุทธรณ์คำสั่งนั้น ข้อที่ศาลชี้ขาดว่าคดีไม่มีเหตุสมควรอุทธรณ์ย่อมยุติ แม้ภายหลังจะขอพิจารณาใหม่และแสดงว่ายากจน ก็ไม่อาจอนุญาตให้ดำเนินคดีอย่างคนอนาถาได้ เพราะต้องมีเหตุสมค

คำวินิจฉัย

พิพากษายกฎีกาคำสั่งของจำเลย หากจำเลยประสงค์จะดำเนินคดีในชั้นอุทธรณ์ต่อไป ให้นำค่าธรรมเนียมชั้นอุทธรณ์มาวางต่อศาลชั้นต้นภายใน 15 วัน นับแต่วันทราบคำพิพากษา

ข้อเท็จจริงสำคัญ

ศาลชั้นต้นยกคำร้องขออุทธรณ์อย่างคนอนาถาเพราะคดีฟังไม่ได้ว่าจำเลยยากจนและคดีไม่มีเหตุสมควรอุทธรณ์ จำเลยมิได้อุทธรณ์คำสั่งภายใน 7 วัน ต่อมาจำเลยยื่นคำร้องขอให้พิจารณาคำขอใหม่เพื่อนำพยานหลักฐานมาแสดงว่ายากจน ศาลชั้นต้นยกคำร้อง จำเลยอุทธรณ์คำสั่งที่ยกคำร้องขอพิจารณาใหม่ ศาลอุทธรณ์ยกอุทธรณ์ จำเลยฎีกา

กฎหมายที่เกี่ยวข้อง

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 6134/2533กองทัพอากาศโจทก์บริษัทไทยอามาเม้นส์ จำกัดจำเลย ป.วิ.พ. , ม. 156ศาลชั้นต้นสั่งยกคำร้องขออุทธรณ์อย่างคนอนาถา ด้วยเหตุคดีฟังไม่ได้ว่าจำเลยเป็นคนยากจนไม่มีทรัพย์สินพอจะเสียค่าธรรมเนียมและคดีจำเลยไม่มีเหตุผลอัน สมควรที่จะอุทธรณ์ จำเลยมิได้อุทธรณ์คำสั่งภายในกำหนด 7 วัน จำเลยย่อมหมดสิทธิที่จะอุทธรณ์คำสั่งศาลชั้นต้นตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 156 วรรคท้ายข้อที่ศาลชั้นต้นชี้ขาดว่าคดีของจำเลยไม่มีเหตุผลอันสมควรที่จะอุทธรณ์จึงเป็นอันยุติ ดังนั้นแม้ศาลจะอนุญาตให้จำเลยนำพยานหลักฐานมาแสดงเพิ่มเติม และฟังได้ว่าจำเลยเป็นคนยากจนไม่มีทรัพย์สินพอจะเสียค่าธรรมเนียม ศาลก็จะอนุญาตให้จำเลยดำเนินคดีอย่างคนอนาถาไม่ได้เพราะการที่จะอนุญาตให้จำเลยดำเนินคดีอย่างคนอนาถาในชั้นอุทธรณ์ได้นั้น คดีของจำเลยจะต้องมีเหตุผลอันสมควรที่จะอุทธรณ์ด้วย การที่จำเลยยื่นคำร้องขอให้พิจารณาคำขอใหม่เพื่ออนุญาตให้จำเลยนำพยานหลักฐานมาแสดงเพิ่มเติมว่าจำเลย เป็นคนยากจน แล้วศาลชั้นต้นมีคำสั่งยกคำร้อง และจำเลยยื่นอุทธรณ์คำสั่งศาลชั้นต้น จะถือว่าเป็นการอุทธรณ์คำสั่งในประเด็นที่ศาลชั้นต้นชี้ขาดว่าคดีของจำเลยไม่มีเหตุผลอันสมควรที่จะอุทธรณ์อยู่ในตัวหาได้ไม่คดีสืบเนื่องจากศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยแพ้คดี จำเลยยื่นคำร้องขออุทธรณ์อย่างคนอนาถา ศาลชั้นต้นไต่สวนแล้วเห็นว่า คดีรับฟังไม่ได้ว่าจำเลยเป็นคนยากจนไม่มีทรัพย์สินพอจะเสียค่าธรรมเนียม และคดีของจำเลยไม่มีเหตุสมควรที่จะอุทธรณ์ มีคำสั่งให้ยกคำร้อง ถ้าจำเลยประสงค์จะดำเนินคดีต่อไป ให้นำเงินค่าธรรมเนียมชั้นอุทธรณ์มาวางศาลภายใน ๗ วัน นับแต่วันมีคำสั่ง จำเลยยื่นคำร้องขอให้พิจารณาคำขอใหม่ เพื่อให้ศาลอนุญาตให้จำเลยนำพยานห