ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 6182/2533

ประเด็นกฎหมาย

ผู้สร้างสรรค์งานที่เกิดจากการถอดแบบจากของจริงหรือลอกเลียนแบบผู้อื่น ไม่ใช่ผู้สร้างสรรค์ตาม พ.ร.บ.ลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2521

หลักกฎหมาย

ผู้สร้างสรรค์ตามมาตรา 4 แห่ง พ.ร.บ.ลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2521 ต้องเป็นผู้ทำหรือก่อให้เกิดงานโดยความคิดริเริ่มของตนเอง มิใช่ลอกเลียนแบบจากของจริง ธรรมชาติ หรืองานของผู้อื่น

คำวินิจฉัย

พิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์ที่ให้ยกฟ้องโจทก์ เนื่องจากโจทก์ไม่มีลิขสิทธิ์ในแบบรูปปั้นหล่อทองเหลืองตามฟ้อง

ข้อเท็จจริงสำคัญ

โจทก์เบิกความว่างานของตนสร้างจากประสบการณ์ดูของจริง ธรรมชาติ ของที่คนอื่นทำ ตำราและนิตยสารอื่น พยานโจทก์ยืนยันว่ารูปแบบเป็นธรรมชาติที่มีมานาน

กฎหมายที่เกี่ยวข้อง

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 6182/2533นายสมชัย หัตถกิจโกศลโจทก์นายเจริญ ศิริกันตราภรณ์ กับพวกจำเลย พ.ร.บ.ลิขสิทธิ์ พ.ศ.2521 , ม. 6พระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2521 มาตรา 6 บัญญัติให้ผู้สร้างสรรค์เป็นผู้มีลิขสิทธิ์ในงานที่ตนได้สร้างสรรค์ขึ้นและมาตรา 4 ได้ให้คำจำกัดความของคำว่า "ผู้สร้างสรรค์" ไว้ว่าหมายถึง ผู้ทำหรือก่อให้เกิดงานโดยความคิดริเริ่มของตนเอง จากคำจำกัดความดังกล่าวผู้ที่จะได้ชื่อว่าเป็นผู้สร้างสรรค์นั้น จะต้องเป็นผู้ที่ทำหรือก่อให้เกิดงานขึ้นจากความคิดริเริ่มด้วยตนเองมิใช่เป็นการลอกเลียนแบบจากของจริง จากธรรมชาติ หรือลอกเลียนแบบจากงานของผู้อื่นทั้งที่ปรากฏเป็นรูปร่างหรือภาพถ่าย งานที่โจทก์อ้างว่าโจทก์มีลิขสิทธิ์ตามฟ้องนั้น เป็นงานที่เกิดจากการถอดรูปแบบมาจากของจริงตามธรรมชาติบ้าง ลอกเลียนแบบจากความคิดริเริ่มของผู้อื่นที่ได้สร้างสรรค์ไว้แล้วบ้าง และลอกเลียนแบบจากนิตยสารอื่น ๆ บ้าง งานของโจทก์ดังกล่าวจึงมิใช่เป็นงานที่โจทก์สร้างสรรค์ขึ้นโดยความคิดริเริ่มของโจทก์เองโจทก์จึงมิใช่ผู้สร้างสรรค์ตามความหมายแห่งมาตรา 4 ของพระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2521 จึงไม่มีลิขสิทธิ์ในแบบรูปปั้นหล่อทองเหลืองตามฟ้อง.โจทก์ฟ้องว่า โจทก์เป็นศิลปินผู้สร้างสรรค์ ทำหรือก่อให้เกิดงานศิลปกรรมประเภทประติมากรรม สร้างสรรค์รูปทรงที่เกี่ยวกับปริมาตรที่สัมผัสและจับต้องได้ และโจทก์ได้ทำหนังสือแจ้งข้อมูลลิขสิทธิ์ของรายชื่อผลงานประติมากรรมไปให้กรมศิลปากรทราบ ทั้งออกเอกสารเผยแพร่ให้ประชาชนทั่วไปได้ทราบแล้ว จำเลยทั้งสองได้รวมกันทำซ้ำและคัดแปลงผลงานประติมากรรมรูปปั้นหล่อทองเหลืองประเภทรูปนกและรูปคนรวม ๕ รายการของโจทก์ เพื่อนำออกจำหน่ายทางการค้าโดยรู้อยู่แล้วว่าเป็นงานที่ทำขึ้นโดยละเมิดล