ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 383/2524

ประเด็นกฎหมาย

โจทก์ซึ่งได้รับอนุญาตให้ทำการประมงและเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำในหนองน้ำสาธารณะ ไม่มีสิทธิครอบครองหนองน้ำนั้น การที่จำเลยเข้าไปปลูกบัวจึงไม่เป็นความผิดฐานบุกร

หลักกฎหมาย

ความผิดฐานบุกรุกตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 362, 365 ต้องเป็นการกระทำต่อสิทธิครอบครองอสังหาริมทรัพย์ของผู้อื่น การได้รับอนุญาตให้ทำการประมงและเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำในที่สาธารณสมบัติของแผ่นดิน ไม่ก่อให้เกิดสิทธิครอบครอง

คำวินิจฉัย

ศาลฎีกาพิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์ที่ให้ยกฟ้องโจทก์

ข้อเท็จจริงสำคัญ

หนองน้ำพิพาทเป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดิน กรมประมงประกาศให้เป็นที่จับสัตว์น้ำประเภทที่อนุญาต และอนุญาตให้โจทก์ทำการประมงและเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำได้ จำเลยเข้าไปปลูกบัวในหนองน้ำดังกล่าว

กฎหมายที่เกี่ยวข้อง

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 383/2524นายเกียเม้ง ตันวิสุทธิ์โจทก์นายชิ้น หงษ์โต กับพวกจำเลย ป.พ.พ. ม. 1304, ม. 1367 ป.อ. ม. 362, ม. 365 ป.วิ.อ. ม. 2 พ.ร.บ.การประมง พ.ศ.2490 กรณีจะเป็นความผิดฐานบุกรุกตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา362,365 ได้ต้องเป็นเรื่องกระทำต่อสิทธิครอบครองอสังหาริมทรัพย์ของผู้อื่นที่พิพาทเป็นหนองน้ำสาธารณะอันเป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดินตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา1304 กรมประมงได้ประกาศให้เป็นที่จับสัตว์น้ำประเภทที่อนุญาตตามพระราชบัญญัติการประมง พ.ศ.2490 มาตรา 7และอนุญาตให้โจทก์ทำการประมงและเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำได้ดังนี้ โจทก์คงมีแต่เพียงสิทธิตามที่ได้รับอนุญาตเท่านั้น หามีสิทธิครอบครองหนองน้ำพิพาทไม่ การที่จำเลยเข้าไปปลูกบัวในหนองดังกล่าวจึงไม่ทำให้โจทก์เป็นผู้เสียหายในความผิดฐานบุกรุกแต่อย่างใดโจทก์ฟ้องว่า โจทก์เป็นผู้ได้รับอนุญาตจากนายอำเภอเมืองนครสวรรค์โดยอนุมัติของอธิบดีกรมประมงให้ทำการประมงและเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำในที่อนุญาตคือหนองบอน ซึ่งเป็นหนองสาธารณประโยชน์ได้ จำเลยทั้งหกได้บุกรุกเข้าไปในหนองดังกล่าวเพื่อทำการปลูกบัวเพื่อถือการครอบครองอสังหาริมทรัพย์เป็นการรบกวนการครอบครองของโจทก์โดยปกติสุข ขอให้ลงโทษตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 362, 365, 83ศาลชั้นต้นไต่สวนมูลฟ้องแล้วสั่งว่าคดีมีมูล ให้ประทับฟ้องไว้พิจารณาจำเลยทั้งหกให้การปฏิเสธศาลชั้นต้นพิพากษาว่าจำเลยทั้งหกมีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 362, 365, 83 ลงโทษจำคุกคนละ 2 ปีจำเลยทั้งหกอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายกฟ้องโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า เห็นว่า ที่จะเป็นความผิดฐานบุกรุกตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 362, 365 ต้องเป็นเรื่องกระทำต่อสิทธิครอบครองอสังหาริมทรัพย์ของผู้อื่น แต่คดีเรื่องนี้โ