ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3727/2524

ประเด็นกฎหมาย

สถานธนานุเคราะห์เป็นกิจการที่ต้องอยู่ภายใต้บังคับกฎหมายคุ้มครองแรงงานหรือไม่ และการเกษียณอายุเป็นการจ้างมีกำหนดเวลาหรือไม่ รวมถึงเงินสมทบที่จ่ายให้ลูก

หลักกฎหมาย

1. สถานธนานุเคราะห์มีลักษณะดำเนินกิจการค้าโดยทั่วไป มีรายได้และจัดทำงบกำไรขาดทุน จึงมิใช่กิจการที่ให้เปล่าหรือไม่มีวัตถุประสงค์เพื่อแสวงหากำไร ต้องอยู่ภายใต้บังคับประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง การคุ้มครองแรงงาน 2. การให้ออกจากงานเพราะเกษียณอายุไม่ใช่การจ้างที่มีกำหนดระยะเวลาแน่นอน เพราะมิได้ตกลงกันว่า

คำวินิจฉัย

พิพากษายืนตามศาลแรงงานกลาง ให้จำเลยที่ 1 จ่ายค่าชดเชยให้โจทก์ 42,540 บาท พร้อมดอกเบี้ย

ข้อเท็จจริงสำคัญ

โจทก์เป็นลูกจ้างของจำเลยที่ 1 ซึ่งดำเนินกิจการสถานธนานุเคราะห์ ถูกให้ออกจากงานเพราะเกษียณอายุ จำเลยที่ 1 มีระเบียบกำหนดให้เงินสมทบเป็นค่าชดเชย แต่ศาลแรงงานกลางพิพากษาให้จำเลยที่ 1 จ่ายค่าชดเชย 42,540 บาท พร้อมดอกเบี้ย จำเลยที่ 1 อุทธรณ์

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3727/2524นางรัชนี หาญณรงค์โจทก์กรมประชาสงเคราะห์ กับพวกจำเลย ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง การคุ้มครองแรงงาน กิจการสถานธนานุเคราะห์มิได้เป็นกิจการที่ให้เปล่าดังเช่นมูลนิธิหรือกิจการสาธารณกุศล แม้จะมีนโยบายสงเคราะห์และช่วยเหลือ ประชาชนทั่วไปผู้ประสบความทุกข์ยาก ก็มิได้เป็นกิจการที่ไม่มีวัตถุประสงค์เพื่อแสวงกำไรในทางเศรษฐกิจ เงินสมทบตามระเบียบสำนักงานธนานุเคราะห์ว่าด้วยเงินสะสมและเงินสมทบ พ.ศ. 2519 เป็นเงินประเภทอื่นมิใช่ค่าชดเชย การที่จำเลยกำหนดไว้ในระเบียบดังกล่าวว่า เงินสมทบที่จำเลยจ่ายให้โจทก์เป็นค่าชดเชย จึงไม่มีผลใช้บังคับศาลแรงงานกลางพิพากษาให้จำเลยที่ 1 จ่ายค่าชดเชยให้โจทก์42,540 บาท พร้อมดอกเบี้ย ยกฟ้องจำเลยที่ 2 จำเลยที่ 1 อุทธรณ์ต่อศาลฎีกาศาลฎีกาแผนกคดีแรงงานวินิจฉัยข้อกฎหมายว่า "จำเลยอุทธรณ์ว่า สำนักงานธนานุเคราะห์จัดตั้งขึ้นเพื่อช่วยเหลือประชาชนผู้ประสบความทุกข์ยาก โดยเรียกดอกเบี้ยจากผู้จำนำในอัตราต่ำกว่าของเอกชน มิได้มีวัตถุประสงค์เพื่อแสวงหากำไรในทางเศรษฐกิจ ไม่อยู่ในบังคับแห่งกฎหมายคุ้มครองแรงงาน พิเคราะห์แล้วเห็นว่า ตามข้อบังคับว่าด้วยการบริหารงานของสำนักงานธนานุเคราะห์ กรมประชาสงเคราะห์ พ.ศ. 2517 วัตถุประสงค์ของสำนักงานธนานุเคราะห์นอกจากประกอบกิจการรับจำนำ ซื้อ ขาย แลกเปลี่ยน โอน รับโอน เช่า ให้เช่า เช่าซื้อ ให้เช่าซื้อ ยืม ให้ยืมแล้ว สถานธนานุเคราะห์ยังมีรายได้จากดอกเบี้ยที่ได้จากการรับจำนำสิ่งของจากประชาชน และรายได้จากการขายทอดตลาดของที่หลุดจำนำอีกด้วย ฐานะการเงินของสถานธนานุเคราะห์มีการจัดทำงบดุลและบัญชีแสดงกำไรขาดทุนทุกสิ้นปีงบประมาณ การดำเนินกิจการดังกล่าว เห็นได้ว่ามีลักษณะอย่างเดียวกับการดำเนินกิ