ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 314 - 316/2525

ประเด็นกฎหมาย

ปัญหาว่าที่ดินพิพาทเป็นที่บ้านที่สวนตามกฎหมายลักษณะเบ็ดเสร็จบทที่ 42 หรือไม่ และการร้องทุกข์ต่อพนักงานสอบสวนทำให้อายุความสะดุดหยุดลงหรือไม่

หลักกฎหมาย

ที่บ้านที่สวนตามกฎหมายลักษณะเบ็ดเสร็จบทที่ 42 ต้องมีสภาพเป็นที่บ้านที่สวนมาก่อนประกาศใช้ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ บรรพ 4 (1 เมษายน 2475) หากไม่ปรากฏ ให้บังคับตาม ป.พ.พ. บรรพ 4 ว่าด้วยที่ดินมือเปล่า การร้องทุกข์ต่อพนักงานสอบสวนไม่ทำให้การครอบครองสะดุดหยุดลง เพราะมิใช่การฟ้องคดีต่อศาล

คำวินิจฉัย

พิพากษายืนตามศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ที่พิพากษายกฟ้อง

ข้อเท็จจริงสำคัญ

โจทก์ทราบการบุกรุกของจำเลยตั้งแต่เดือนเมษายน 2520 แต่ฟ้องคดีเมื่อวันที่ 10 พฤศจิกายน 2521 เกินหนึ่งปีนับแต่ถูกรบกวนการครอบครอง และโจทก์ร้องทุกข์ต่อพนักงานสอบสวนซึ่งรับจะไกล่เกลี่ย แต่จำเลยไม่ยอมรับการไกล่เกลี่ย

กฎหมายที่เกี่ยวข้อง

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 314 - 316/2525นางวรรณดี จุลานนท์โจทก์นายผัด กันธะจำเลย ป.พ.พ. ม. 173, ม. 1374, ม. 1375 กฎหมายลักษณะเบ็ดเสร็จ การแย่งการครอบครองที่บ้าน ที่สวน ที่ต้องใช้อายุความ9 ปี 10 ปี ตามกฎหมายลักษณะเบ็ดเสร็จ บทที่ 42 นั้น ต้องได้ความว่ามีสภาพเป็นที่บ้านที่สวนมาก่อนประกาศใช้ ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ บรรพ 4 ถ้าไม่ปรากฏว่าเป็นที่บ้านที่สวนมาก่อนใช้ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ บรรพ 4 แล้ว ก็ต้องบังคับตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ บรรพ 4 อันว่าด้วยที่ดินมือเปล่าซึ่งผู้ยึดถือมีแต่สิทธิครอบครอง การร้องทุกข์ต่อพนักงานสอบสวนนั้น ไม่ทำให้การครอบครองที่ดินสะดุดหยุดลง เพราะมิใช่เป็นการฟ้องคดีต่อศาลศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์พิพากษายกฟ้อง โจทก์ทั้ง 3 สำนวนฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยข้อกฎหมายว่า "ข้อเท็จจริงเบื้องต้นฟังได้ว่าโจทก์เป็นผู้จัดการทรัพย์สินของพันโทโพยม จุลานนท์ ผู้ไม่อยู่ ตามคำสั่งของศาลแพ่งมาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2509 พันโทโพยม จุลานนท์ เป็นเจ้าของที่ดินตาม น.ส. 3เลขที่ 210 ซึ่งตั้งอยู่บ้านหมู่ที่ 14 ตำบลหางดง อำเภอหางดง จังหวัดเชียงใหม่เนื้อที่ 9 ไร่เศษ จำเลยทั้งสามต่างเข้าไปปลูกบ้านคนละหลัง และปลูกพืชไร่ในสวนหนึ่งของที่ดินแปลงนี้อันเป็นที่ดินพิพาทคิดเป็นเนื้อที่ประมาณ 7 ไร่ฎีกาโจทก์ที่ว่า ที่ดินพิพาทเป็นที่บ้านที่สวน การแย่งการครอบครองต้องถืออายุความ 9 ปี 10 ปี ตามกฎหมายลักษณะเบ็ดเสร็จบทที่ 42 และโจทก์ได้ร้องทุกข์ต่อพนักงานสอบสวนสถานีตำรวจภูธร อำเภอหางดงพนักงานสอบสวนรับจะไกล่เกลี่ยให้ ระยะเวลาที่รอการไกล่เกลี่ย อายุความยังไม่นับ โจทก์มีสิทธิฟ้องคดีนี้ได้นั้น ศาลฎีกาเห็นว่าที่บ้านที่สวนตามกฎหมายลักษณะเบ็ดเสร็จบทที่ 42 จะต้องมีสภาพเป็นที่บ้านที่สวนมา