ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 952/2522
กฎหมายที่เกี่ยวข้อง
เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)
ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 952/2522นางอุไร ช่างไม้โจทก์นางเนียน ทองเรือง กับพวกจำเลย ป.พ.พ. ม. 1361, ม. 1498 พ.ร.บ.ให้ใช้บทบัญญัติบรรพ 5 แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ พ.ศ.2477 การเป็นสามีภริยากันก่อนใช้บทบัญญัติบรรพ 5 และต่อมาแยกกันอยู่ภายหลังที่ใช้บังคับบทบัญญัติบรรพ 5 แล้ว โดยมิได้ทำหนังสือหย่าขาดจากกันตามนัยแห่งมาตรา 1497,1498 ที่ใช้บังคับอยู่ในขณะนั้น ย่อมไม่ทำให้ขาดจากการเป็นสามีภริยากัน โจทก์มีสิทธิได้ที่ดินพิพาทเฉพาะส่วนที่เป็นมรดกตกได้แก่โจทก์และได้ครอบครองที่พิพาทอยู่ด้วย โดยเข้าทำกินในที่พิพาทแล้วให้เงินแก่จำเลยที่ 1 ทายาทผู้รับมรดกอีกผู้หนึ่งเป็นรายปีทุกปีตลอดมายังมิได้แบ่งปันกันต้องถือว่าต่างเป็นเจ้าของร่วมกันตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1745 การที่จำเลยที่ 1 โอนที่ดินพิพาทอันเป็นมรดกนี้ให้จำเลยที่ 2 ที่ 3 ไปทั้งแปลง จึงผูกพันได้เฉพาะส่วนของจำเลยที่ 1 โจทก์ขอให้เพิกถอนการโอนในส่วนของตนที่จำเลยที่ 1 ไม่มีสิทธิโอน กลับคืนมาได้ศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์พิพากษายกฟ้อง โจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยข้อกฎหมายว่า "ในชั้นฎีกานี้โจทก์ขอให้เพิกถอนการโอนที่พิพาทเฉพาะส่วนที่อ้างว่าเป็นมรดกของนายเหรียญผู้ตายตกทอดแก่โจทก์ซึ่งเป็นทายาท ข้อเท็จจริงยุติตามคำพิพากษาศาลชั้นต้นว่า โจทก์เป็นบุตรที่นายเหรียญรับรองแล้ว โจทก์จึงเป็นผู้สืบสันดานเหมือนกับบุตรที่ชอบด้วยกฎหมายที่พิพาทจะเป็นมรดกของนายเหรียญผู้ตายหรือไม่นั้น โจทก์อ้างว่า จำเลยที่ 1ซื้อที่พิพาทมาในปี พ.ศ. 2501 ขณะที่จำเลยที่ 1 ยังเป็นสามีภริยากับนายเหรียญโดยชอบ ที่พิพาทจึงเป็นสินสมรสระหว่างจำเลยที่ 1 กับนายเหรียญ ส่วนของนายเหรียญผู้ตายต้องตกทอดเป็นมรดกจำเลยคงให้การโต้เถียงเพียงว่า จำเลยที่ 1ซื้อที่พิพ