ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2069/2522นายมะแอ อาหลำโจทก์นายอามะ อาแว กับพวกจำเลย ป.พ.พ. ม. 1755 พ.ร.บ.ว่าด้วยการใช้กฎหมายอิสลามในเขตจังหวัด ปัตตานี นราธิวาส ยะลา และสตูล พ.ศ.2489 ตามหลักศาสนาอิสลาม เมื่อมีญาติฝ่ายบิดาผู้ตายรับมรดกแล้วญาติทางฝ่ายมารดาไม่มีสิทธิรับมรดก เมื่อครอบครองมรดกโดยไม่มีสิทธิรับมรดกก็ยกอายุความต่อสู้ผู้จัดการมรดกไม่ได้ศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์พิพากษาให้จำเลยส่งมอบหลักฐานที่ดินตามสัญญาประนีประนอมยอมความแก่โจทก์ ให้จำเลยออกจากที่ดินและส่งมอบค่าเช่าบ้านเดือนละ 150 บาท จำเลยฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยข้อกฎหมายว่า "ปัญหาจะต้องวินิจฉัยต่อไปมีว่า นายสะมะแอมีสิทธิได้รับมรดกของนางหะยีดีเมาะหรือไม่ นายหะยีนิยิ อิหม่ามประจำมัสยิดยะกังเบิกความว่า นายสะมะแอ มีสิทธิได้รับมรดกของนางหะยีดีเมาะ ภาคอาซาเมาะคือ ได้รับมรดกโดยสิทธิเป็นญาติฝ่ายบิดาของผู้ตาย ส่วนผู้มีสิทธิได้รับมรดกโดยเป็นญาติฝ่ายมารดาของผู้ตาย เรียกว่าภาคซาวิลอาระฮัม ตามหลักศาสนา เมื่อมีญาติทางฝ่ายบิดาของผู้ตายรับมรดกแล้ว ญาติทางฝ่ายมารดาของผู้ตายก็ไม่มีสิทธิได้รับมรดก ตามฎีกาของจำเลยก็รับว่า คดีนี้ถ้าโจทก์ไม่เป็นทายาทแล้ว มรดกย่อมตกได้แก่จำเลย ในฐานะจำเลยเป็นทายาทชั้นซาวิลอาระฮัม จึงฟังได้ว่านายสะมะแอมีสิทธิได้รับมรดกของนางหะยีดีเมาะ ส่วนจำเลยซึ่งเป็นญาติทางฝ่ายมารดาของนางหะยีดีเมาะไม่มีสิทธิได้รับมรดกส่วนปัญหาเกี่ยวกับอำนาจฟ้องและอายุความนั้น โจทก์เป็นผู้จัดการมรดกของนายสะมะแอ ย่อมมีหน้าที่รวบรวมทรัพย์สินที่เป็นมรดกของนายสะมะแอทรัพย์พิพาทเป็นทรัพย์มรดกของนายสะมะแออยู่ในความครอบครองของจำเลยโจทก์จึงมีอำนาจฟ้องเรียกทรัพย์พิพาทจากจำเลยได้ตามที่ได้วินิจฉัยมาแล้วว่าจำเลยที่ 1 ถึงจำเลยที่ 6 ไม่มี