ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1627/2519

ประเด็นกฎหมาย

เอกสารที่บริษัททำขึ้นเพื่อประกอบการลงบัญชีเป็นใบรับที่ต้องปิดอากรแสตมป์หรือไม่ และโจทก์มีหน้าที่ต้องปิดอากรแสตมป์หรือไม่

หลักกฎหมาย

เอกสารที่บริษัททำขึ้นเพื่อประกอบการลงบัญชีซึ่งมีข้อความว่าได้รับเงิน ถือเป็นใบรับตามประมวลรัษฎากร มาตรา 103 แม้ไม่มีลายมือชื่อก็ตาม และต้องปิดอากรแสตมป์ตามบัญชีอัตราอากรแสตมป์ข้อ 28 เว้นแต่เข้าข้อยกเว้น

คำวินิจฉัย

ศาลฎีกาพิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์ ให้ยกฟ้องโจทก์ในส่วนที่เกี่ยวกับใบรับเงินทดรอง 135 ฉบับ และใบรับเงินชำระหนี้ค้าง 12 ฉบับ และให้เพิกถอนคำสั่งเรียกเก็บเงินอากรและเงินเพิ่มอากรเฉพาะใบรับเงินกู้ 7 ฉบับ

ข้อเท็จจริงสำคัญ

บริษัทโจทก์ได้รับเงินทดรองจากผู้ถือหุ้น 135 ครั้ง โดยไม่ให้ดอกเบี้ย และนายวิชัยกรรมการผู้จัดการยืมเงินบริษัทไปใช้ส่วนตัวแล้วชำระคืน 12 ครั้ง บริษัทออกใบรับให้แต่ไม่ได้ปิดอากรแสตมป์ ส่วนเงินกู้จากบุคคลภายนอก 7 รายมีสัญญากู้ที่ปิดอากรแสตมป์แล้ว

กฎหมายที่เกี่ยวข้อง

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1627/2519บริษัทวัฒนาวีนิลไทล์ จำกัด โดยนายวิชัยโจทก์ตันติวัฒน์พาณิชย์ กรรมการโจทก์กรมสรรพากร กับพวกจำเลย ป.รัษฎากร ม. 103, ม. 114, ม. 15, ม. 41, ม. 16, ม. 50, ม. 11 บัญชีอัตราอากรแสตมป์ท้ายประมวลรัษฎากร ข้อ 28ในการลงบัญชีของบริษัทโจทก์ได้ลงตามใบสำคัญ รายการใดไม่มีใบสำคัญแต่มีบันทึกของผู้จัดการเป็นภาษาจีน ผู้ช่วยสมุห์บัญชีก็จะคัดลอกเป็นภาษาไทยไว้เป็นเอกสารลงบัญชี เอกสารดังกล่าวนี้จึงเป็นเอกสารของบริษัทโจทก์ ทำขึ้นเพื่อประกอบการลงบัญชีของโจทก์ ไม่ใช่ทำขึ้นเป็นการส่วนตัวของผู้ช่วยสมุห์บัญชี เมื่อเอกสารดังกล่าวมีข้อความว่าโจทก์ได้รับเงินตามรายการในเอกสารนั้น และโจทก์เป็นผู้ทำขึ้นแล้วจะมีลายมือชื่อของบุคคลใดๆ หรือไม่ไม่สำคัญ ถือได้ว่าเป็นใบรับตามประมวลรัษฎากร มาตรา 103 แล้ว และเมื่อเป็นใบรับแล้ว แม้จะไม่ใช่แบบพิมพ์ของบริษัทโจทก์ ไม่มีกรรมการบริษัทเซ็นชื่อ หรือไม่ใช่กรณีที่กฎหมายบังคับให้ต้องทำใบรับก็ตาม ใบรับนั้นก็ต้องปิดอากรแสตมป์ตามบัญชีอัตราอากรแสตมป์ข้อ 28 ท้ายหมวด 6 แห่งประมวลรัษฎากร เว้นแต่จะได้รับยกเว้นตามกฎหมายเมื่อบริษัทโจทก์เริ่มก่อตั้ง เงินของบริษัทไม่พอใช้ บรรดาผู้ถือหุ้นได้ออกเงินทดรองให้บริษัทโจทก์ เงินนี้บริษัทโจทก์ไม่ให้ดอกเบี้ยเพราะถือเป็นกันเองระหว่างญาติ ดังนี้ เมื่อบริษัทโจทก์เป็นนิติบุคคลต่างหากจากผู้ถือหุ้น ผู้ถือหุ้นให้บริษัทโจทก์ยืมเงินในฐานะส่วนตัวของผู้ถือหุ้นแต่ละคน การที่บริษัทโจทก์ออกใบรับในกรณีรับเงินนี้ มิใช่ใบรับที่บุคคลในคณะบุคคลซึ่งกระทำกิจการร่วมกันออกให้ซึ่งกันและกันตามหน้าที่เพื่อดำเนินกิจการของคณะบุคคลนั้นโจทก์จึงจำต้องปิดอากรแสตมป์ในใบรับดังกล่าว เพราะไม่เข้าข้อยกเว้นตามบัญชี