การเสียสัญชาติไทยโดยผลของมาตรา 21 แห่งพระราชบัญญัติสัญชาติ พ.ศ. 2508 สำหรับผู้เกิดในราชอาณาจักรที่มีบิดาเป็นคนต่างด้าวและได้รับใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้
ผู้มีสัญชาติไทยโดยเกิดในราชอาณาจักรโดยมีบิดาเป็นคนต่างด้าว หากได้รับใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวตามกฎหมายว่าด้วยการทะเบียนคนต่างด้าวแล้ว ให้เสียสัญชาติไทยโดยผลแห่งกฎหมายตามมาตรา 21 แห่งพระราชบัญญัติสัญชาติ พ.ศ. 2508 โดยไม่ต้องคำนึงถึงความสมัครใจในการขอรับใบสำคัญ
โจทก์เสียสัญชาติไทยโดยผลแห่งกฎหมายตามมาตรา 21 แห่งพระราชบัญญัติสัญชาติ พ.ศ. 2508 และโจทก์สมัครใจขอรับใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวเป็นคนสัญชาติอังกฤษ พิพากษากลับคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ให้ยกฟ้องโจทก์
โจทก์เกิดในประเทศไทย บิดาเป็นคนสัญชาติอังกฤษ มารดาเป็นคนสัญชาติไทย โจทก์ได้รับใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวตั้งแต่ พ.ศ. 2491 และยังถือใบสำคัญนั้นอยู่ขณะฟ้อง โจทก์ได้ขอเปลี่ยนสมุดใบสำคัญใหม่ใน พ.ศ. 2498 และขอต่ออายุทุกปีจนถึง พ.ศ. 2508 หลังจากขอกลับคืนสัญชาติไทยไม่ได้ผลแล้วจึงไม่ขอต่ออายุอีก โจทก์ใช้ประโ
ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 895/2518นายมะหะหมัด ฮูซันโจทก์กระทรวงมหาดไทย โดยพลเอกประภาส จารุเสถียร รัฐมนตรีว่าการ ที่ 1จำเลยกรมตำรวจ โดยพลตำรวจเอกประเสริฐ รุจิรวงศ์ อธิบดีกรมตำรวจ ที่ 2จำเลย พ.ร.บ.สัญชาติ พ.ศ.2508 โจทก์ได้สัญชาติไทยโดยการเกิดในราชอาณาจักร มีบิดาเป็นคนต่างด้าว และได้รับใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวมาแต่ พ.ศ.2491 แล้ว ขณะฟ้องก็ยังถือใบสำคัญดังกล่าวอยู่จึงต้องอยู่ภายใต้บังคับของมาตรา 21 แห่งพระราชบัญญัติสัญชาติ พ.ศ.2508 โจทก์จึงเสียสัญชาติไทยไปโดยผลแห่งกฎหมาย แม้บิดาโจทก์เป็นผู้จัดการขอใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวมาให้โจทก์เพื่อไปศึกษายังต่างประเทศ แต่โจทก์ก็ไม่ได้ไป ยังคงถือใบสำคัญต่อมา โจทก์ได้ไปขอเปลี่ยนสมุดใบสำคัญใหม่ใน พ.ศ.2498 ขอต่ออายุใบสำคัญมาจนถึง พ.ศ.2508 อันเป็นเวลาภายหลังจากโจทก์ขอกลับคืนสัญชาติไทยไม่ได้ผลแล้ว จึงไม่ขอต่ออายุใบสำคัญอีก การได้ใบสำคัญทำให้โจทก์ไม่ต้องเข้าตรวจคัดเลือกเพื่อเป็นทหารได้ขอยกเว้นค่าธรรมเนียมการต่ออายุใบสำคัญเมื่อเข้าทำงานเป็นลูกจ้างสถานทูตแจ้งต่อมหาวิทยาลัยตอนเข้าศึกษาว่าเป็นคนสัญชาติอังกฤษ พฤติการณ์ดังกล่าวแสดงว่าโจทก์สมัครใจขอรับใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวเป็นคนสัญชาติอังกฤษโจทก์ฟ้องขอให้ศาลพิพากษาว่าโจทก์เป็นคนสัญชาติไทย ให้จำเลยสั่งเจ้าพนักงานจดทะเบียนแก้สัญชาติของโจทก์ ฯลฯจำเลยทั้งสองให้การว่า โจทก์ขอรับใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวด้วยความสมัครใจไปเป็นคนสัญชาติอังกฤษ โจทก์จึงขาดจากสัญชาติไทยศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษากลับคำพิพากษาศาลชั้นต้น เป็นว่า โจทก์เป็นบุคคลที่มีสัญชาติไทยจำเลยทั้งสองฎีกาทางพิจารณาข้อเท็จจริงฟังได้ในเบื้องต้นว่าโจทก์เกิดในประเทศไทย บิดาเป็นคนเชื้อชาติแขกปาท