ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1051/2505

ประเด็นกฎหมาย

การที่ผู้ใหญ่บ้านจดบัญชีสัตว์พาหนะเท็จตามคำขอของลูกบ้านโดยไม่ได้รับสินจ้างรางวัล แต่ทำให้ลูกบ้านได้รับประโยชน์ ถือเป็นการปฏิบัติหน้าที่โดยทุจริตตามประ

หลักกฎหมาย

การแสวงหาประโยชน์สำหรับผู้อื่นโดยไม่ต้องมีสินจ้างรางวัลก็ถือเป็นการทุจริตตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 157 และการทุจริตต่อหน้าที่เป็นความผิดเฉพาะตัวของเจ้าพนักงาน ผู้ที่ไม่ใช่เจ้าพนักงานไม่มีความผิดฐานสนับสนุนการทุจริตต่อหน้าที่

คำวินิจฉัย

จำเลยที่ 1 มีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 157 และ 162(1) ให้ลงโทษตามมาตรา 157 จำคุก 1 ปี 6 เดือน ลดโทษคงเหลือจำคุก 1 ปี; จำเลยที่ 2 มีความผิดตามมาตรา 267 ให้จำคุก 9 เดือน ลดโทษคงเหลือจำคุก 6 เดือน; ให้รอการลงโทษจำเลยทั้งสองไว้

ข้อเท็จจริงสำคัญ

ผู้ใหญ่บ้านได้รับมอบหมายให้ทำหน้าที่จดบัญชีสัตว์พาหนะ ต่อมาลูกบ้านที่ถูกยึดโคขอให้ผู้ใหญ่บ้านจดบัญชีเท็จเป็นโคลูกคอกเพื่อนำไปอ้างต่อตำรวจ ผู้ใหญ่บ้านยอมจดให้โดยไม่ได้รับสินจ้างรางวัล ลูกบ้านลงชื่อเป็นผู้แจ้งในเอกสาร

กฎหมายที่เกี่ยวข้อง

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1051/2505อัยการจังหวัดราชบุรีโจทก์นายแอ ธรรมลังกา ที่ 1 นายหวัน น้อยกำเหนิด ที่ 2จำเลย ป.อ. ม. 157, ม. 162, ม. 267 พ.ร.บ.ลักษณะปกครองท้องที่ (ฉบับที่ 2) พ.ศ.2486 จำเลยเป็นผู้ใหญ่บ้าน ได้รับมอบหมายให้ทำหน้าที่จดบัญชีสัตว์พาหนะ ทำบัญชีลูกคอกสัตว์พาหนะเท็จตามคำขอร้องของลูกบ้าน แม้จะไม่ได้รับสินจ้างรางวัล แต่ทำให้ลูกบ้านได้รับประโยชน์นำไปใช้อ้างต่อตำรวจที่ยึดโคนั้น นับว่าเป็นการแสวงหาประโยชน์สำหรับผู้อื่นแล้วจึงถือได้ว่าจำเลยปฏิบัติหน้าที่ทุจริต มีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา157,162(1)ลูกบ้านต้องการหลักฐานไปแสดงต่อเจ้าหน้าที่ตำรวจ จึงขอให้ผู้ใหญ่บ้านจดข้อความอันเป็นเท็จลงไปในบัญชีสัตว์พาหนะนั้น ย่อมมีความผิดฐานแจ้งเท็จตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 267 แต่ไม่ผิดฐานสนับสนุนในความผิดฐานทุจริตต่อหน้าที่ เพราะการทุจริตต่อหน้าที่เป็นผิดเฉพาะของเจ้าพนักงาน การแจ้งเท็จหาได้เป็นการช่วยเหลือหรือให้ความสะดวกในการทุจริตต่อหน้าที่ขึ้นอีกชั้นหนึ่งไม่โจทก์ฟ้องว่าจำเลยที่ 1 เป็นผู้ใหญ่บ้าน เป็นเจ้าพนักงานมีตำแหน่งช่วยเหลือกำนันและได้รับมอบหมายให้มีหน้าที่รับแจ้งรายการสัตว์พาหนะที่ยังไม่ได้ทำตั๋วรูปพรรณจากลูกบ้าน ได้ร่วมกับจำเลยที่ 2 ซึ่งเป็นลูกบ้านปลอมเอกสารสิทธิ โดยเอาข้อความซึ่งรู้อยู่แล้วว่าเป็นเท็จจดกรอกในเอกสารแสดงว่าจำเลยที่ 2 มีโค 9 ตัวมาแต่แรก เพื่อให้พนักงานเจ้าหน้าที่หลงเชื่อขอให้ลงโทษ จำเลยให้การปฏิเสธศาลชั้นต้นพิพากษาว่า จำเลยทั้งสองมีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 137, 264, 265, 268, 83, 91 ให้ลงโทษตามมาตรา 265 จำคุกจำเลยคนละ 1 ปี 6 เดือน ปรับคนละ 1,200 บาท ลดโทษให้ 1 ใน 3 คงจำคุกคนละ 1 ปี ปรับคนละ 800 บาท โทษจำคุกให้