ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1640/2540นาย แวสะมาแอ แวหะยีโจทก์นาย นิเฮง แวหะยีจำเลย ป.พ.พ. ม. 456, ม. 519จำเลยนำที่ดินมีหนังสือรับรองการทำประโยชน์ (น.ส.3 ก.) ของจำเลยไปแลกเปลี่ยนกับที่ดินมีหนังสือรับรองการทำประโยชน์ (น.ส.3 ก.) ของโจทก์โดยโจทก์จำเลยตกลงจะไปจดทะเบียนโอนสิทธิในภายหลัง ดังนี้ แม้การแลกเปลี่ยนที่ดินพิพาทยังมิได้จดทะเบียนต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ก็ตาม แต่จำเลยส่งมอบที่ดินให้โจทก์ครอบครอง อันเป็นการชำระหนี้ตามสัญญาบางส่วนแล้ว สัญญาแลกเปลี่ยนจึงบังคับได้เช่นเดียวกับสัญญาจะขายหรือจะซื้อสังหาริมทรัพย์ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 456วรรคสอง ไม่เป็นโมฆะโจทก์ฟ้องว่า จำเลยตกลงนำที่ดิน 1 แปลง เนื้อที่ประมาณ 1 ไร่ ตามหนังสือรับรองการทำประโยชน์ (น.ส.3 ก.) เลขที่ 4008 ซึ่งเป็นของจำเลยแลกเปลี่ยนกับที่ดินของโจทก์ มีเนื้อที่และราคาเท่ากัน โจทก์จำเลยตกลงสละสิทธิครอบครองให้แก่กันและกันแล้ว และจะไปจดทะเบียนโอนสิทธิในภายหลัง โจทก์เข้าครอบครองทำประโยชน์ในที่ดินพิพาทด้วยเจตนายึดถือเป็นเจ้าของเป็นเวลาประมาณ 10 ปี แล้ว ไม่มีจำเลยหรือผู้ใดเข้ารบกวนหรือขัดขวางการครอบครองของโจทก์ ส่วนจำเลยเข้าครอบครองทำนาข้าวในที่ดินของโจทก์ตลอดมาเช่นกัน โดยยังไม่ได้จดทะเบียนโอนสิทธิให้แก่กันจนบัดนี้ โจทก์ติดต่อให้จำเลยไปจดทะเบียนนิติกรรมโอนสิทธิในที่ดินพิพาทแก่โจทก์และโจทก์จะโอนที่ดินของโจทก์แก่จำเลยพร้อมกันไปตามข้อตกลงแลกเปลี่ยนเดิมแต่จำเลยไม่ยอมไปจดทะเบียนให้โจทก์กลับเข้าขัดขวางมิให้โจทก์ครอบครองที่ดินพิพาท ขอให้พิพากษาว่าที่ดินพิพาทเป็นสิทธิครอบครองของโจทก์ และห้ามจำเลยและบริวารเกี่ยวข้องในที่ดินพิพาท ให้จำเลยไปจดทะเบียนนิติกรรมโอนที่ดินพิพาทตามหลักฐานหนังสือรับรองการทำประโย