ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 261/2507

ประเด็นกฎหมาย

ปัญหาข้อกฎหมายเกี่ยวกับการเรียกค่าเสียหายจากผู้เช่าหลังบอกเลิกสัญญาเช่า การริบเงินประกันที่เป็นเบี้ยปรับ และความรับผิดของผู้ให้เช่าต่อค่าต่อเติมซ่อมแซ

หลักกฎหมาย

เงินประกันการเช่าที่มีข้อสัญญาให้ริบได้เมื่อผู้เช่าผิดสัญญา ถือเป็นเบี้ยปรับตาม ป.พ.พ. มาตรา 381 ผู้ให้เช่ามีสิทธิเรียกให้ผู้เช่าชำระค่าเช่าที่ค้างและริบเบี้ยปรับได้ แม้ผู้ให้เช่าจะมิได้พิสูจน์ความเสียหายยิ่งกว่าดอกเบี้ยตามกฎหมาย หากศาลคำนวณดอกเบี้ยแล้วไล่เลี่ยกับเงินประกัน ก็ริบเงินประกันได้ทั้งหมด

คำวินิจฉัย

ศาลฎีกาพิพากษาให้จำเลยชดใช้ค่าเช่าแก่โจทก์ และให้โจทก์มีสิทธิริบเงินประกันทั้งหมดได้ ส่วนค่าต่อเติมซ่อมแซมที่ผู้เช่าทำเพื่อประโยชน์ของตนเอง ผู้ให้เช่าไม่ต้องรับผิด

ข้อเท็จจริงสำคัญ

โจทก์ฟ้องเรียกค่าเสียหายจากจำเลยเท่ากับอัตราค่าเช่านับแต่วันที่จำเลยได้รับหนังสือบอกเลิกการเช่า ผู้เช่าวางเงินประกันโดยมีข้อสัญญาว่าถ้าผิดสัญญาให้ริบได้ ผู้เช่าผิดสัญญาไม่ชำระค่าเช่า และผู้เช่าต่อเติมซ่อมแซมห้องเช่าเพื่อประโยชน์ของตนเอง

กฎหมายที่เกี่ยวข้อง

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 261/2507นางสาวพรทิพา ปริญชาญกลโจทก์นายผะดุง อนุตธโตจำเลย ป.พ.พ. ป.วิ.พ. โจทก์ฟ้องเรียกค่าเสียหายจากจำเลยเท่ากับอัตราค่าเช่านับแต่วันที่จำเลยได้รับหนังสือบอกเลิกการเช่า แม้ทางพิจารณาจะปรากฏว่าระยะเวลานั้น จำเลยจะอยู่โดยอาศัยสิทธิการเช่า ไม่ใช่การละเมิดศาลก็พิพากษาบังคับให้จำเลยชดใช้ค่าเช่าซึ่งมีอัตราเท่ากันให้โจทก์ได้ ผู้เช่าวางเงินไว้เป็นประกันการเช่า โดยมีข้อสัญญาว่าถ้าผู้เช่าผิดสัญญาเช่า ผู้ให้เช่ามีสิทธิริบเงินประกันนี้ได้ เงินประกันนี้จึงเป็นเบี้ยปรับเมื่อปรากฏว่า ผู้เช่าผิดสัญญาเช่าโดยไม่ชำระค่าเช่าตามกำหนดเวลาผู้ให้เช่าย่อมมีสิทธิเรียกร้องให้ผู้เช่าชำระค่าเช่าที่ค้าง ทั้งมีสิทธิเรียกเอาเบี้ยปรับอันพึงริบนั้นด้วยก็ได้ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 381 คดีนี้แม้ผู้ให้เช่าซึ่งเป็นโจทก์จะมิได้พิสูจน์ให้เห็นว่าเสียหายยิ่งไปกว่าค่าดอกเบี้ยตามกฎหมายแต่เมื่อศาลคำนวณค่าดอกเบี้ยของเงินค่าเช่านับแต่วันค้างชำระจนบัดนี้ไล่เลี่ยกับเงินประกันผู้ให้เช่าย่อมริบเงินประกันได้ทั้งหมด ผู้เช่าต่อเติมและซ่อมแซมห้องเช่าเพื่อประโยชน์ในกิจการของผู้เช่าเองไม่ใช่เป็นค่าใช้จ่ายที่จำเป็นเพื่อรักษาทรัพย์สินที่เช่าผู้ให้เช่าไม่ต้องรับผิดต่อผู้เช่า(สวัสดิ์ พานิชอัตรา-วิชัยนิตินาท-คร้าม สิวายะวิโรจน์)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุรายการที่ 1/ ของหน้าที่ 1 พิมพ์คำพิพากษาปิดฉบับย่อ