ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 306/2507

ประเด็นกฎหมาย

ปัญหาข้อกฎหมายเกี่ยวกับความสมบูรณ์ของพินัยกรรมที่ทำไม่ถูกต้องตามแบบ และผลของการเพิกถอนพินัยกรรม รวมถึงอำนาจฟ้องคดีแพ่งของมารดาแทนบุตรผู้เยาว์

หลักกฎหมาย

1. พินัยกรรมที่มิได้ทำให้ถูกต้องตามแบบ โดยผู้ทำพินัยกรรมมิได้ลงลายมือชื่อต่อหน้าพยานอย่างน้อยสองคนพร้อมกัน และพยานมิได้ลงลายมือชื่อรับรองในขณะนั้น เป็นโมฆะ 2. พินัยกรรมที่ทำโดยผู้ป่วยหนักแต่มีสติสมบูรณ์ ใช้กิริยาท่าทางแสดงเจตนา เช่น พยักหน้าหรือส่ายหน้าเมื่ออ่านพินัยกรรมให้ฟัง ถือว่าทำขึ้นโดยผู้ตายแ

คำวินิจฉัย

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย

ข้อเท็จจริงสำคัญ

1. พินัยกรรมที่ทำไม่ถูกต้องแบบ (ไม่ลงลายมือชื่อต่อหน้าพยานสองคนพร้อมกัน และพยานไม่ลงชื่อรับรอง) เป็นโมฆะ 2. ผู้ทำพินัยกรรมป่วยมาก พูดไม่ได้ แต่มีสติดี ใช้การพยักหน้าหรือส่ายหน้าเมื่ออ่านพินัยกรรมให้ฟัง ถือว่าแสดงเจตนาโดยชอบ 3. พินัยกรรมฉบับหลังที่โมฆะไม่เพิกถอนพินัยกรรมฉบับก่อน 4. คู่สมรสของผู้รับพิ

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 306/2507นางสมพร หุราพันธ์ ในฐานะส่วนตัวและผู้ปกครองเด็กชายจิ่ง หุราพันธ์ เด็กชายนครา หุราพันธ์ และ เด็กหญิงนภาพรวรรณศิริ หุราพันธ์โจทก์นายจำรัส ชูประเทศจำเลย ป.พ.พ. พ.ร.บ.จัดตั้งศาลคดีเด็กและเยาวชน พ.ศ.2494 พินัยกรรมที่มิได้ทำให้ถูกต้องตามแบบ โดยผู้ทำพินัยกรรมมิได้ลงลายมือชื่อในพินัยกรรมต่อหน้าพยานอย่างน้อยสองคนพร้อมกัน และพยานสองคนนั้น มิได้ลงลายมือชื่อรับรองลายมือชื่อของผู้ทำพินัยกรรมไว้ในขณะนั้น พินัยกรรมฉบับนั้นย่อมเป็นโมฆะ พินัยกรรมที่ทำขึ้นโดยผู้ทำพินัยกรรมป่วยมาก แม้จะพูดไม่ได้แต่ถ้ายังมีสติสมบูรณ์ดีใช้กริยาแสดงออกตอนอ่านพินัยกรรมให้ฟังเมื่อเห็นด้วยหรือตรงกับเจตนาของตนก็พยักหน้า ถ้าไม่เห็นด้วยหรือไม่ตรงกับเจตนาก็ส่ายหน้า เช่นนี้ ฟังได้ว่าพินัยกรรมนั้นทำขึ้นโดยผู้ตายและเป็นพินัยกรรมที่ถูกต้องตามกฎหมาย ผู้ตายทำพินัยกรรมฉบับหลัง ถ้าไม่ถูกต้องตามแบบที่กฎหมายบัญญัติไว้จนเป็นโมฆะแล้ว ย่อมไม่ถือว่าเป็นการเพิกถอนพินัยกรรมฉบับก่อน พินัยกรรมที่คู่สมรสของผู้รับทรัพย์ตามพินัยกรรมลงชื่อเป็นพยานย่อมเป็นโมฆะเสียไปเฉพาะผู้รับพินัยกรรมผู้นั้นเท่านั้น ส่วนข้อกำหนดในพินัยกรรมที่ให้แก่ผู้รับพินัยกรรมคนอื่นๆ นั้นยังคงสมบูรณ์อยู่ พินัยกรรมที่ผู้พิมพ์พินัยกรรมไม่ได้ลงชื่อในพินัยกรรมตามมาตรา 1671 ด้วยนั้นหาเป็นโมฆะไม่เพราะมาตรา1705 ไม่ได้บัญญัติให้เป็นโมฆะ คดีแพ่งที่มารดาฟ้องเรียกมรดกแทนบุตรผู้เยาว์นั้นพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลคดีเด็กและเยาวชน ไม่ได้ระบุไว้ให้ฟ้องต่อศาลคดีเด็กและเยาวชนจึงต้องขึ้นศาลธรรมดา(คร้าม สิวายะวิโรจน์-สอาด นาวีเจริญ-สวิง ลัดพลี)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมาย