ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1402/2497

ประเด็นกฎหมาย

การไถ่ทรัพย์ที่ขายฝากไม่ต้องทำตามแบบหรือจดทะเบียน และข้อตกลงไถ่คืนโดยไม่จดทะเบียนมีผลผูกพันคู่สัญญา

หลักกฎหมาย

การไถ่ทรัพย์ที่ขายฝากไม่มีกฎหมายบังคับว่าต้องทำตามแบบหรือต้องมีหลักฐานเป็นหนังสือ จึงนำพยานบุคคลเข้าสืบได้ และข้อตกลงระหว่างกันเองไม่เป็นโมฆะ แม้ทรัพย์สิทธิกลับคืนมายังไม่บริบูรณ์ก็ผูกพันคู่สัญญาได้

คำวินิจฉัย

ศาลฎีกาพิพากษายืนตามศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ที่ให้ยกฟ้องโจทก์

ข้อเท็จจริงสำคัญ

จำเลยจดทะเบียนขายฝากที่ดินไม่มีโฉนดและโรงเรือนให้โจทก์ 5,000 บาท ต่อมาจำเลยทำสัญญาเช่า ต่อมาโจทก์จำเลยเข้าหุ้นส่วนทำหิน โดยตกลงเอาเงินค่าขายฝากเป็นค่าหุ้นส่วนของโจทก์ และยอมคืนที่ดินและเรือนให้จำเลย แต่ไม่ได้จดทะเบียนไถ่คืน โจทก์ฟ้องขับไล่จำเลยอ้างว่าพ้นเวลาไถ่คืนและผิดนัดชำระค่าเช่า

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1402/2497นางแม้นศรี พัฒนศิริโจทก์นายสิงห์ สมศรีโหน่ง กับพวกจำเลย ป.พ.พ. ไถ่การขายฝากที่ดินไม่มีโฉนดและโรงเรือน ไม่มีกฎหมายให้ทำตามแบบอย่างไร แม้ไม่จดทะเบียนการไถ่ก็ไม่เป็นโมฆะ และผูกพันผู้ซื้อผู้ขายได้ ผู้ซื้อจะขับไล่ผู้ขายไม่ได้จำเลยจดทะเบียนขายฝากที่ดินไม่มีโฉนด และโรงเรือนไว้กับโจทก์5,000 บาท จำเลยทำสัญญาเช่าที่ดินและโรงเรือนโจทก์ ในระหว่างอายุสัญญาขายฝาก โจทก์จำเลยเข้าหุ้นส่วนทำหินกัน โดยตกลงเอาเงินที่โจทก์ซื้อฝาก 5,000 บาท เป็นค่าหุ้นส่วนของโจทก์ แล้วยอมคืนที่ดินและเรือนให้จำเลย แต่ไม่ได้จดทะเบียนการไถ่คืน โจทก์มาฟ้องขับไล่จำเลยอ้างว่าพ้นเวลาไถ่คืนตามสัญญาแล้ว และจำเลยผิดนัดไม่ชำระค่าเช่า ศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์พิพากษายกฟ้อง โจทก์ฎีกา ศาลฎีกาพิพากษายืน โดยวินิจฉัยข้อกฎหมายตามฎีกาดังนี้ฯลฯ "ส่วนปัญหาข้อกฎหมายที่โจทก์ฎีกาว่า กรณีเช่นนี้มีกฎหมายบังคับไว้ชัดแจ้ง ถึงการเปลี่ยนแปลงระงับและกลับคืนมาแห่งทรัพย์สินอันเกี่ยวกับอสังหาริมทรัพย์นั้น มาตรา 1299 และ 1300 บัญญัติว่าการได้มาโดยนิติกรรมซึ่งอสังหาริมทรัพย์หรือทรัพย์สินอันเกี่ยวกับอสังหาริมทรัพย์นั้นไม่บริบูรณ์ เว้นแต่จะได้ทำเป็นหนังสือและจดทะเบียน การได้มาพบกับพนักงานเจ้าหน้าที่ ฯลฯ ดังนี้ การที่จำเลยขายฝากที่ดินกับเรือนให้แก่โจทก์โดยได้ทำการจดทะเบียนการขายฝากไว้ต่อเจ้าหน้าที่โดยถูกต้องแล้ว เมื่อจำเลยอ้างว่าได้มีการไถ่การขายฝากแล้ว จำเลยก็ต้องไปขอจดทะเบียนไถ่การขายฝากต่อพนักงานเจ้าหน้าที่นั้น ศาลฎีกาเห็นว่าการไถ่ทรัพย์ที่ขายฝากไม่มีกฎหมายบังคับว่า ต้องทำตามแบบ หรือต้องมีหลักฐานเป็นหนังสือแต่อย่างใดจึงเป็นเรื่องที่จะนำพยานบุคคลเข้าสืบได้ ไม่ขัดกับประมวลกฎหมายวิธีพิจาร