กำนันรังวัดที่ดินและออกหนังสือรับรองให้ราษฎรก่อนยื่นคำขอจับจองต่ออำเภอ โดยเรียกค่าป่วยการตามเนื้อที่ดิน เป็นความผิดตามมาตรา 137 หรือไม่
การที่กำนันรังวัดที่ดินและออกหนังสือรับรองให้ราษฎรก่อนที่ราษฎรจะยื่นคำขอจับจองต่ออำเภอ และหนังสือรับรองมิได้เขียนลงในแบบฟอร์มตามกฎกระทรวง ถือว่ากำนันทำขึ้นโดยส่วนตัว ไม่ใช่ตามหน้าที่ ไม่เป็นหนังสือรับรองตามกฎหมาย จึงไม่มีความผิดตามมาตรา 137
ศาลฎีกาพิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์ที่ให้ยกฟ้องโจทก์
จำเลยเป็นกำนัน มีราษฎร 56 รายต้องการจับจองที่ดิน จำเลยรังวัดและออกหนังสือรับรองให้ราษฎร โดยเรียกค่าป่วยการไร่ละ 1 บาท รวม 2,062 บาท ราษฎรนำหนังสือรับรองไปขอจับจองต่ออำเภอ แต่อำเภอไม่อนุญาต ต่อมาโจทก์ฟ้องจำเลย
ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 499/2496อัยการจังหวัดนครสวรรค์โจทก์นายชำนาญ ชาญถิ่นดงจำเลย กฎหมายลักษณะอาญา ม. 137 พ.ร.บ.ออกโฉนดที่ดิน (ฉบับที่ 6) พ.ศ.2479 กฎกระทรวงเกษตราธิการ ออกตามความในพระราชบัญญัติออกโฉนดที่ดิน (ฉบับที่ 6) พ.ศ.2479 กฎกระทรวงเกษตราธิการออกตามความใน พระราชบัญญัติออกโฉนดที่ดิน(ฉบับที่ 6) พ.ศ.2479 วางระเบียบในเรื่องการขอจับจองที่ดินไว้ว่าให้ผู้ขอจับจองยื่นเรื่องราวขอจับจองตามแบบฟอร์มเมื่อกรมการอำเภอได้รับคำขอแล้วให้นายอำเภอหรือผู้แทนจะเป็นกำนันหรือเจ้าหน้าที่อื่นก็ได้ ไปทำการชันสูตรยังที่ดินพร้อมด้วยผู้ขอฉะนั้นถ้าราษฎรผู้ขอจับจองได้ตรงไปให้กำนันรังวัดที่ดินและออกหนังสือรับรองเสียก่อนแล้วจึงมายื่นคำขอจับจองต่ออำเภอในภายหลังทั้งหนังสือรับรองของกำนันก็มิได้เขียนลงในแบบฟอร์มตามกฎกระทรวงเช่นนี้ ต้องถือว่ากำนันทำขึ้นเป็นส่วนตัว ไม่ใช่ทำตามหน้าที่ ไม่เป็นหนังสือรับรองตามกฎหมายฉะนั้นแม้กำนันจะเรียกร้องเอาเงินจากราษฎรผู้ขอ เป็นค่าป่วยการของตนคิดตามราคาเนื้อที่ดินรังวัดก็ดีกำนันนั้นก็ยังไม่มีผิด ตามกฎหมายลักษณะอาญามาตรา 137โจทก์ฟ้องหาว่า จำเลยบังคับเรียกค่ารังวัดชันสูตรที่ดินจากราษฎร ซึ่งต้องการจับจองที่ดินในตำบลห้วยน้ำหอมรวม 56 รายเป็นเงิน 2,062 บาท เป็นการมิชอบ ขอให้ลงโทษตามกฎหมายลักษณะอาญา มาตรา 136, 137, 138 ฯลฯจำเลยต่อสู้ว่า กระทำโดยไม่มีอำนาจและหน้าที่ จึงไม่ผิดศาลชั้นต้นพิพากษาว่า จำเลยผิดตามมาตรา 137 จำคุก 1 ปีจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์ฎีกาศาลฎีกาตรวจสำนวนแล้ว ข้อเท็จจริงได้ความว่า จำเลยเป็นกำนันตำบลห้วยน้ำหอม มีราษฎร 56 ราย ต้องการจับจองที่ดินในตำบลนั้นจำเลยได้จัดการรังวัดแล้ว ทำหนังสือรับรองให้ราษฎรแต่ละรายมีใจควา