ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1688/2493

ประเด็นกฎหมาย

การได้กรรมสิทธิ์ในที่ดินโดยการครอบครองปรปักษ์ เมื่อมีการยกที่ดินให้เป็นการชำระหนี้และครอบครองเกิน 10 ปี

หลักกฎหมาย

เมื่อมีการยกที่ดินให้เป็นการชำระหนี้และผู้รับครอบครองที่ดินนั้นโดยสงบและเปิดเผยด้วยเจตนาเป็นเจ้าของเกิน 10 ปี ผู้ครอบครองย่อมได้กรรมสิทธิ์ในที่ดินโดยการครอบครองปรปักษ์ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1382

คำวินิจฉัย

ศาลฎีกาพิพากษายืนตามศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ที่พิพากษายกฟ้องโจทก์

ข้อเท็จจริงสำคัญ

โจทก์ยกที่ดิน (มีโฉนดแต่ยังเป็นชื่อคนอื่น) ให้บิดาจำเลยเป็นการตีใช้หนี้เงินกู้ บิดาจำเลยรับชำระและครอบครองที่ดินเกิน 10 ปี โจทก์ฟ้องเรียกคืนอ้างว่าบิดาจำเลยยอมให้ชำระหนี้เป็นเงิน แต่จำเลยต่อสู้ว่าบิดาจำเลยไม่เคยตกลงและครอบครองเกิน 10 ปี

กฎหมายที่เกี่ยวข้อง

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1688/2493หมื่นระมัดหมอนทองโจทก์นายหวัง เทศงามถ้วน ที่ 1จำเลยนายฮับ เทศงามถ้วน ที่ 2จำเลย ป.พ.พ. ม. 321, ม. 1299, ม. 1336, ม. 1382 พ.ร.บ.ออกโฉนดที่ดิน (ฉบับที่ 6) พ.ศ.2479 โจทก์เอาที่ดิน(มีโฉนดแต่ยังเป็นชื่อคนอื่น ยังไม่ได้โอน) ของโจทก์ยกให้บิดาจำเลยเป็นการตีใช้หนี้เงินกู้ บิดาจำเลยก็รับชำระและยึดถือครอบครองที่ดินนั้นมาเกิน 10 ปีแล้ว ดังนี้ ฝ่ายจำเลยย่อมได้กรรมสิทธิ์ในที่ที่พิพาทในทางครอบครอง โจทก์ไม่มีสิทธิเรียกที่พิพาทคืนได้เดิมโจทก์ถูกบิดาจำเลยฟ้องเรื่องผิดสัญญากู้เงินแล้วทำสัญญายอมและตกลงกันโดยโจทก์เอาที่ดิน 2 แปลงชำระหนี้แก่บิดาจำเลยแต่ปรากฏว่าที่ดิน 2 แปลงนั้นเป็นที่ดินมีโฉนด มีชื่อคนอื่นเป็นเจ้าของ โจทก์จึงแถลงต่อศาลว่าจะไปจัดการโอนที่ดิน 2 แปลงนั้นมาเป็นของโจทก์ก่อน เพราะโจทก์อ้างว่า ได้ซื้อที่ 2 แปลงนั้นจากผู้มีชื่อในโฉนดมาและได้ครอบครองมาช้านานแล้ว โจทก์จะโอนโฉนดให้บิดาจำเลยต่อไป แต่แล้วก็หาได้จัดการให้ลุล่วงไปไม่ฝ่ายจำเลยคงครอบครองตลอดมาบัดนี้โจทก์มาฟ้องจำเลยอ้างว่า บิดาจำเลยยอมให้โจทก์ชำระหนี้รายนี้เป็นเงิน ส่วนที่ดิน 2 แปลงนั้นตกลงคืนแก่โจทก์บิดาจำเลยตาย จำเลยไม่ยอมคืนที่ดินโจทก์จึงขอให้ศาลบังคับให้จำเลยคืนจำเลยต่อสู้ว่า บิดาจำเลยไม่เคยตกลงรับชำระหนี้ใหม่เป็นเงินฝ่ายจำเลยครอบครองที่มากว่า 10 ปีแล้วศาลชั้นต้นเห็นว่า โจทก์เอาที่พิพาทตีใช้หนี้แก่บิดาจำเลยจำเลยครอบครองเป็นเจ้าของเรื่อยมาได้กรรมสิทธิ์ในทางครอบครองแล้วพิพากษายกฟ้องโจทก์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาเห็นว่า ที่พิพาท 2 แปลงนี้เป็นของโจทก์ยกให้บิดาจำเลยเป็นการตีใช้หนี้เงินกู้ และบิดาจำเลยก็ตกลงรับชำระหนี้และยึดถือครอบครองที่นั้นมาจนถึงวันฟ้องเ