ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1089/2492นางพร ดีเจริญโจทก์นายทรง สุคนธรส นางสมบัติ สุคนธรสจำเลย ป.พ.พ. ป.ที่ดิน ของหมั้นต้องเป็นทรัพย์สินซึ่งฝ่ายชายได้ให้แก่ฝ่ายหญิงไว้แล้ว ถ้าให้ทรัพย์สินไว้ส่วนหนึ่ง และสัญญาว่า จะนำมามอบให้ในวันหลังอีก ก็คงเป็นของหมั้นเฉพาะส่วนที่ให้ไว้แล้ว ส่วนที่ยังไม่ได้มอบให้ไม่เป็นของหมั้น ฉะนั้นในกรณีที่ชายตาย ของหมั้นที่มอบไว้ย่อมตกแก่หญิง แต่หญิงจะฟ้องเรียกทรัพย์ที่ฝ่ายชายสัญญาจะมอบให้อีกนั้นไม่ได้ถ้าฝ่ายชายได้มอบของหมั้นให้บ้างแล้ว และสัญญาว่าจะนำของหมั้นที่ยังขาดมามอบให้อีก ถ้าฝ่ายชายไม่นำมามอบให้ตามที่ตกลงกัน ฝ่ายหญิงจะปฏิเสธไม่ยอมสมรส โดยถือว่าฝ่ายชายผิดสัญญาหมั้นก็ได้เอาโฉนดไปวางเป็นประกันหนี้ แต่ตามกฎหมายไม่มีหนี้ที่จะเรียกร้องจากกันได้ เจ้าของโฉนดก็ย่อมฟ้องเรียกโฉนดคืนได้โจทก์ฟ้องว่า เมื่อเดือนพฤศจิกายน 2488 โจทก์ได้ให้เฒ่าแก่ไปสู่ขอจำเลยที่ 2 บุตรีจำเลยที่ 1 ให้กับนายฟื้น ดีเจริญ บุตรโจทก์จำเลยที่ 1 เรียกทองหมั้นหนัก 6 บาท สินสอด 2,000 บาท และจำเลยที่ 1 จะยกที่นาให้จำเลยที่ 2 ห้าสิบไร่ โจทก์ก็จะยกที่นาโฉนดที่ 2792 ตำบลบางปู อำเภอเมือง จังหวัดสมุทรปราการเนื้อที่ 108 ไร่ซึ่งโจทก์ถือกรรมสิทธิ์ให้กับนายฟื้นบุตรโจทก์ ในเดือนที่ว่านี้โจทก์ได้จัดคนนำทองหมั้น 6 บาท ไปให้จำเลยที่ 1 และนัดวันแต่งงานกันในวันขึ้น 10 ค่ำ เดือน 8 ตรงกับวันที่ 13 มีนาคม 2489 จำเลยที่ 1 กับโจทก์ได้จัดการแต่งงานระหว่างนายฟื้นกับจำเลยที่ 2ตามกำหนด ในวันแต่งงานจำเลยได้ขอโฉนดที่ 2792 ที่โจทก์จะยกให้นายฟื้นไปดู และเก็บเอาไว้ ซึ่งโจทก์จะโอนให้นายฟื้นต่อเมื่อคู่แต่งงานอยู่กินกันที่บ้านโจทก์แล้ว แต่งงานแล้วคู่แต่งงานคงอยู่ที่บ้านจำเลยที่ 1 ได้ 50 วัน