ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1496/2540

ประเด็นกฎหมาย

อำนาจฟ้องการทางพิเศษแห่งประเทศไทยในคดีเวนคืนที่ดิน และการกำหนดค่าทดแทนโดยใช้ราคาประเมินของกรมที่ดินเพียงอย่างเดียวชอบด้วยกฎหมายหรือไม่

หลักกฎหมาย

การทางพิเศษแห่งประเทศไทยมีอำนาจหน้าที่ในการเวนคืนที่ดินเพื่อสร้างทางพิเศษ โดยผู้ว่าการเป็นเจ้าหน้าที่เวนคืนและผู้แทนของจำเลย โจทก์จึงมีอำนาจฟ้องเรียกค่าทดแทนเพิ่มจากจำเลยได้ การกำหนดค่าทดแทนโดยใช้ราคาประเมินของกรมที่ดินเพียงอย่างเดียวไม่ชอบด้วยกฎหมาย เพราะเป็นเพียงองค์ประกอบหนึ่งตามมาตรา 21(3) แห่ง

คำวินิจฉัย

ศาลฎีกาพิพากษาแก้คำพิพากษาศาลอุทธรณ์ ให้จำเลยชำระเงินค่าทดแทนเพิ่มแก่โจทก์จำนวน 5,280,000 บาท พร้อมดอกเบี้ยในอัตราสูงสุดของดอกเบี้ยเงินฝากประเภทฝากประจำของธนาคารออมสิน แต่ไม่เกินร้อยละ 8.5 ต่อปี นับแต่วันที่ 3 กรกฎาคม 2536 จนกว่าจะชำระเสร็จ

ข้อเท็จจริงสำคัญ

โจทก์เป็นเจ้าของที่ดินโฉนดเลขที่ 6205 เนื้อที่ 88 ตารางวา พร้อมสิ่งปลูกสร้าง อยู่ในเขตเวนคืนตามพระราชกฤษฎีกา พ.ศ. 2534 คณะกรรมการกำหนดค่าทดแทนใช้ราคาประเมินของกรมที่ดินตารางวาละ 60,000 บาท ซึ่งเป็นเพียงองค์ประกอบหนึ่งตามมาตรา 21(3) โดยไม่พิจารณาองค์ประกอบอื่น

กฎหมายที่เกี่ยวข้อง

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1496/2540นางสาว ประพิมพรรณ แรมวัลย์โจทก์การทางพิเศษแห่งประเทศไทยจำเลย ป.วิ.พ. ม. 55, ม. 84 พ.ร.บ.ว่าด้วยการเวนคืนอสังหาริมทรัพย์ พ.ศ.2530 ม. 11 วรรคหนึ่ง, ม. 26 วรรคสาม ประกาศของคณะปฏิวัติ ฉบับที่ 290 ข้อ 2, ข้อ 6, ข้อ 13, ข้อ 15, ข้อ 17 พ.ร.ฎ.กำหนดเขตที่ดินในบริเวณที่ที่จะเวนคืนในท้องที่เขตดุสิต พ.ศ.2534 ประกาศของคณะปฏิวัติฉบับที่290ข้อ2ได้บัญญัติให้จัดตั้งการทางพิเศษแห่งประเทศไทยจำเลยขึ้นและให้เป็นนิติบุคคลมีวัตถุประสงค์ในการสร้างหรือจัดให้มีด้วยวิธีการใดๆตลอดจนบำรุงและรักษาทางพิเศษและในประกาศของคณะปฏิวัติฉบับดังกล่าวข้อ6ข้อ13ข้อ15และข้อ17บัญญัติให้การทางพิเศษแห่งประเทศไทยจำเลยมีอำนาจซื้อจัดหาถือกรรมสิทธิ์ครอบครองหรือดำเนินการเกี่ยวกับทรัพย์สินใดๆเพื่อบรรลุวัตถุประสงค์ของการทางพิเศษแห่งประเทศไทยจำเลยโดยมีผู้ว่าการทางพิเศษแห่งประเทศไทยมีหน้าที่บริหารกิจการให้เป็นไปตามอำนาจหน้าที่ของการทางพิเศษแห่งประเทศไทยจำเลยและในกิจการที่เกี่ยวกับบุคคลภายนอกผู้ว่าการทางพิเศษแห่งประเทศไทยเป็นผู้กระทำในนามและเป็นผู้กระทำแทนการทางพิเศษแห่งประเทศไทยจำเลยการทางพิเศษแห่งประเทศไทยจำเลยจึงมีอำนาจหน้าที่และวัตถุประสงค์ในการสร้างหรือจัดให้มีทางพิเศษโดยมีผู้ว่าการการทางพิเศษแห่งประเทศไทยเป็นผู้บริหารกิจการให้เป็นไปตามอำนาจหน้าที่ของการทางพิเศษแห่งประเทศไทยจำเลยและถือว่าผู้ว่าการทางพิเศษแห่งประเทศไทยเป็นผู้กระทำในนามและเป็นผู้กระทำแทนการพิเศษแห่งประเทศไทยจำเลยและตามพระราชกฤษฎีกากำหนดเขตที่ดินในบริเวณที่ที่จะเวนคืนในท้องที่เขตดุสิตพ.ศ.2534มีวัตถุประสงค์ที่จะเวนคืนที่ดินเพื่อสร้างทางพิเศษสายแจ้งวัฒนะ-บางโคล่และสายพญาไท-ศรีนครินทร์โดยมาตรา4แห่งพร