ฎีกาที่ คำวินิจฉัยที่ 172/2561

ประเด็นกฎหมาย

สัญญาเช่าคลังสินค้าและสัญญาจ้างเหมาขนย้ายข้าวสารระหว่างเอกชนกับหน่วยงานทางปกครอง เป็นสัญญาทางปกครองหรือสัญญาทางแพ่ง และอยู่ในอำนาจพิจารณาพิพากษาของศาล

หลักกฎหมาย

สัญญาที่หน่วยงานทางปกครองทำกับเอกชนจะถือเป็นสัญญาทางปกครองตามมาตรา 3 แห่งพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ. 2542 ต่อเมื่อมีลักษณะให้เอกชนเข้าร่วมจัดทำบริการสาธารณะ หรือมีข้อกำหนดพิเศษแสดงถึงเอกสิทธิ์ของรัฐ หรือเป็นสัญญาสัมปทาน จัดให้มีสาธารณูปโภค หรือแสวงประโยชน์จากทรัพยากรธรร

คำวินิจฉัย

ข้อพิพาทในคดีนี้มิใช่คดีพิพาทเกี่ยวกับสัญญาทางปกครอง แต่อยู่ในอำนาจพิจารณาพิพากษาของศาลยุติธรรม

ข้อเท็จจริงสำคัญ

โจทก์เป็นเอกชนฟ้ององค์การตลาดเพื่อเกษตรกร (หน่วยงานทางปกครอง) และพนักงาน ขอให้ชำระค่าเช่าคลังสินค้าที่ค้างชำระ ตามสัญญาเช่าคลังสินค้าและสัญญาจ้างเหมาขนย้ายข้าวสารที่เกี่ยวข้องกับโครงการรับจำนำข้าวเปลือก โดยสัญญาเช่ามีวัตถุประสงค์เพียงให้โจทก์ส่งมอบคลังสินค้าและกำหนดความรับผิดหากข้าวเสียหายจากสถานที่

กฎหมายที่เกี่ยวข้อง

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำวินิจฉัยที่ 172/2561ศาลแพ่งศาลผู้ส่งความเห็นศาลปกครองกลางศาลผู้รับความเห็นนายนนระสิทธิ์ สมัครการ โจทก์องค์การตลาดเพื่อเกษตรกร ที่ 1 กับพวกรวม 2 คนจำเลย พ.ร.บ.จัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ.2542 ป.พ.พ. พ.ร.บ.ว่าด้วยการจัดตั้งองค์การของรัฐบาล พ.ศ.2496 พ.ร.ฎ.จัดตั้งองค์การตลาดเพื่อเกษตรกร พ.ศ.2517 คดีที่โจทก์เป็นเอกชน ยื่นฟ้ององค์การตลาดเพื่อเกษตรกร จำเลยที่ ๑ และจำเลยที่ ๒ พนักงานสังกัดจำเลยที่ ๑ ขอให้จำเลยทั้งสองร่วมกันชำระค่าเช่าคลังสินค้าพร้อมดอกเบี้ย จากการที่จำเลยที่ ๑ ทำสัญญาเช่าคลังสินค้าของโจทก์เพื่อใช้เก็บรักษาข้าวสารที่สีแปรสภาพจากข้าวเปลือกปีการผลิต ๒๕๕๕/๕๖ ที่จำเลยที่ ๑ สั่งให้โรงสีส่งมอบ ตามโครงการรับจำนำข้าวเปลือก ปีการผลิต ๒๕๕๕/๕๖ และสัญญาจ้างเหมาโจทก์ขนย้ายข้าวสารโครงการรับจำนำข้าวเปลือก ปีการผลิต ๒๕๕๕/๕๖ เก็บในคลังสินค้า โดยมีจำเลยที่ ๒ ในฐานะหัวหน้าคลังสินค้าในเขตพื้นที่รับผิดชอบนำข้าวสารเก็บในคลังสินค้าที่เช่า ซึ่งจำเลยที่ ๑ คงค้างชำระค่าเช่าบางส่วน เห็นว่า แม้จำเลยที่ ๑ เป็นหน่วยงานทางปกครอง แต่สัญญาเช่าคลังสินค้ามีวัตถุประสงค์เพียงกำหนดให้โจทก์มีหน้าที่ส่งมอบคลังสินค้าพร้อมทั้งจัดหาสิ่งอำนวยความสะดวกในสภาพที่ดีเหมาะสมกับการเก็บรักษาข้าวสารให้แก่จำเลยที่ ๑ ผู้เช่า เข้าครอบครองเพื่อใช้เป็นสถานที่เก็บรักษาข้าวสารที่สีแปรสภาพจากข้าวเปลือกที่จำเลยที่ ๑ สั่งให้โรงสีส่งมอบตามโครงการรับจำนำข้าวเปลือก กับกำหนดความรับผิดของโจทก์ในกรณีข้าวสารหรือกระสอบบรรจุข้าวสารเสื่อมคุณภาพเสียหายอันเกิดจากสถานที่เช่าไม่เหมาะสมกับการเก็บรักษาเท่านั้น โดยจำเลยที่ ๑ ทำสัญญาจ้างเหมาให้โจทก์ขนย้ายข้าวสารดังกล่าวเข้าเก็บในคลังสินค้าที่เ