ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1170/2510

ประเด็นกฎหมาย

การสมรสก่อนใช้ประมวลกฎหมายแพ่งบรรพ 5 และบรรพ 6 ต้องบังคับตามกฎหมายลักษณะผัวเมีย การอยู่กินเปิดเผยถือเป็นการสมรสที่ชอบ บุตรที่เกิดจึงเป็นบุตรชอบด้วยกฎห

หลักกฎหมาย

การสมรสที่เกิดขึ้นก่อนประกาศใช้ประมวลกฎหมายแพ่งบรรพ 5 และบรรพ 6 ต้องบังคับตามกฎหมายลักษณะผัวเมีย ซึ่งถือว่าชายหญิงที่อยู่กินเปิดเผยเป็นสามีภริยาโดยชอบด้วยกฎหมาย บุตรที่เกิดจากชายหญิงดังกล่าวเป็นบุตรชอบด้วยกฎหมายและมีสิทธิรับมรดก

คำวินิจฉัย

พิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์ ให้แบ่งที่ดินมรดกให้โจทก์ 1 ส่วนใน 7 ส่วน

ข้อเท็จจริงสำคัญ

เจ้ามรดกกับมารดาโจทก์ได้เสียเป็นสามีภริยากันก่อนประกาศใช้ประมวลกฎหมายแพ่งบรรพ 5 และบรรพ 6 และได้อยู่กินเปิดเผยเป็นที่รู้กันทั่วไปว่าเป็นสามีภริยา โจทก์เป็นบุตรที่เกิดจากเจ้ามรดกกับมารดาโจทก์

กฎหมายที่เกี่ยวข้อง

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1170/2510นางเตี้ย น่วมสีนวนโจทก์นายเลี้ยน จันทร์หอมหวล ที่ 1กับพวกรวม 6 คนจำเลย พ.ร.บ.ให้ใช้บทบัญญัติบรรพ 5 แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ พ.ศ.2477 พ.ร.บ.ให้ใช้บทบัญญัติบรรพ 6 แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ พ.ศ.2477 กฎหมายลักษณะผัวเมีย ป.พ.พ. ม. 1519, ม. 1629ได้เสียเป็นสามีภริยากันก่อนประกาศใช้ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์บรรพ 5 และบรรพ 6 ความเป็นสามีภริยาและบุตรต้องบังคับตามกฎหมายลักษณะผัวเมีย ซึ่งเป็นกฎหมายที่ใช้อยู่ในขณะนั้น เมื่อได้ความว่าชายหญิงได้อยู่กินเป็นสามีภริยาโดยเปิดเผยเป็นที่รู้กันทั่ว ๆ ไปว่าเป็นสามีภริยากัน ก็ถือได้ว่าเป็นสามีภริยากันโดยชอบด้วยกฎหมาย บุตรที่เกิดมาจึงเป็นบุตรที่ชอบด้วยกฎหมายของสามี ย่อมมีสิทธิรับมรดกของสามีโจทก์ฟ้องว่า เจ้ามรดกเป็นบิดาโจทก์ มีภริยา ๒ คน โจทก์เป็นบุตรของภริยาคนหนึ่ง จึงขอแบ่งที่ดินมรดกให้โจทก์ ๑ ส่วน ใน ๗ ส่วน จำเลยให้การว่า มารดาโจทก์ไม่ได้เป็นภริยาของเจ้าของมรดก โจทก์ไม่ใช่บุตรชอบด้วยกฎหมายและไม่ใช่ผู้สืบสันดานของเจ้ามรดก ศาลชั้นต้นฟังว่าโจทก์เป็นบุตรนอกสมรสของเจ้ามรดกซึ่งเจ้ามรดกได้รับรองว่าโจทก์เป็นบุตร พิพากษาให้แบ่งที่ดินมรดกให้โจทก์ ๑ ส่วนใน ๗ ส่วน จำเลยอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์ฟังว่า เจ้ามรดกกับมารดาโจทก์ได้เสียเป็นสามีภริยากันก่อนใช้ประมวลกฎหมายแพ่งบรรพ ๕ และบรรพ ๖ ต้องบังคับตามกฎหมายลักษณะผัวเมีย โจทก์จึงเป็นบุตรชอบด้วยกฎหมายของเจ้ามรดก มีสิทธิรับมรดก พิพากษายืนตามผลของคำพิพากษาศาลชั้นต้น จำเลยฎีกา ศาลฎีกาฟังว่า เจ้ามรดกกับมารดาโจทก์ได้เสียเป็นสามีภริยากันก่อนประกาศใช้ประมวลกฎหมายแพ่งบรรพ ๕ และบรรพ ๖ ความเป็นสามีภริยาและบุตรต้องบังคับตามกฎหมายลักษณะผัวเมีย ซึ่งใช้อยู่ในขณะน