เจ้าของนาที่มิได้ซื้อโอนนาจากผู้อื่นจะขอชำระค่านาที่ค้างเพียงปีเดียวตามพระราชบัญญัติเพิ่มเติมเก็บเงินค่านา ร.ศ. 124 ได้หรือไม่
ศาลฎีกาเห็นว่าศาลล่างได้อธิบายกฎหมายในข้อที่โจทก์ฎีกาไว้ถูกต้องแล้ว จึงยกฎีกาโจทย์
ยกฎีกาโจทย์
จำเลยเป็นอำเภอปล่อยให้ค่านาค้างตั้ง 5 ปี จนผู้ทำนาอพยพไปหมดแล้ว จำเลยยึดที่นาของโจทก์ประกาศจะขายทอดตลาด ศาลล่างฟังข้อเท็จจริงว่าจำเลยมิได้เลินเล่อ จำเลยตักเตือนโจทก์แล้ว โจทก์เพิกเฉย จำเลยจึงยึดจะขายทอดตลาด และที่นาของโจทก์ไม่ใช่เป็นนาที่รับซื้อโอนมาจากผู้อื่นตามพระราชบัญญัติเพิ่มเติมเก็บเงินค่านา
ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 702/2467นางทับ เสนีวงศ์ ณ กรุงเทพโจทก์หลวงชำนาญรักษาราษฎร์ล. พ.ร.บ.ลักษณะเก็บเงินค่านา ร.ศ.119 ความรับผิดชอบเจ้าของนาโจทย์ฟ้องว่า จำเลยเปนอำเภอเลินเล่อปล่อยให้ค่านาค้างตั้ง ๕ ปีจนผู้ทำนาอพยพไปหมดแล้วจำเลยยึดที่นาของโจทย์ประกาศจะขายทอดตลาด ขอให้ศาลแสดงว่าโจทย์เจ้าของนาไม่ต้องรับผิดชอบ ถ้าจะต้องรับผิดชอบ ขอให้จำเลยใช้แทน ศาลล่างแลศาลอุทธรณ์ฯ ฟังข้อเท็จจริงว่า จำเลยมิได้เลินเล่อ จำเลยตักเตือนโจทย์แล้ว โจทย์เพิกเฉยเสีย จำเลยจึงได้ยึดจะขายทอดตลาด ส่วนข้อกฎหมายนั้นตัดสินว่าโจทย์จะขอเสียค่านาที่ค้างเพียงปีเดียวก็ไม่ได้เพราะไม่ใช่เปนนาที่รับซื้อโอนมาจากผู้อื่นตามพระราชบัญญัติเพิ่มเติมเก็บเงินค่านา ให้ยกฟ้องโจทย์ โจทย์ฎีกา ว่าถ้าโจทย์ต้องใช้ ควรใช้ปีเดียวตามพระราชบัญญัติเพิ่มเติมเก็บเงินค่านา ร.ศ. ๑๒๔ ฎีกาตัดสินให้ยกฎีกาโจทย์ โดยอ้างว่าศาลล่างได้อธิบายกฎหมายในข้อที่โจทย์ฎีกาไว้ถูกต้องแล้ว(พิพาก-นรเนติ-หริศ)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุรายการที่ 1/ ของหน้าที่ 1 พิมพ์คำพิพากษาปิดฉบับย่อ