การจำนองเมื่อลูกหนี้ต่อสู้ว่าได้ชำระหนี้และได้รับหนังสือสัญญาจำนองกับโฉนดคืนมาแล้ว แม้ไม่ได้จดทะเบียนไถ่ถอนจำนอง ลูกหนี้จะนำสืบตามข้อต่อสู้นั้นได้หรือ
แม้กฎหมายบัญญัติว่าการไถ่ถอนจำนองต้องจดทะเบียนต่อเจ้าพนักงานจึงจะสมบูรณ์ แต่การชำระหนี้ระหว่างกันเองไม่จำเป็นต้องจดทะเบียน เมื่อจำเลยต่อสู้ว่าได้ชำระหนี้และได้รับคืนสัญญาจำนองกับโฉนด ซึ่งเป็นการชอบด้วยกฎหมายแล้ว ก็ควรสืบพยานตามข้อต่อสู้ของจำเลยต่อไป
พิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์ซึ่งให้ศาลเดิมสืบพยานต่อไปแล้วพิพากษาใหม่
โจทก์ฟ้องบังคับจำเลยไถ่ถอนจำนอง จำเลยให้การว่าชำระหนี้แล้วและได้รับคืนสัญญาจำนองกับโฉนด แต่ยังไม่ได้จดทะเบียนไถ่ถอน ศาลชั้นต้นงดสืบพยานจำเลยเพราะเห็นว่ายังไม่ได้จดทะเบียน ศาลอุทธรณ์ให้สืบพยานต่อไป ศาลฎีกาพิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์
ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 633/2477นางอุ่น พรหเมืองโจทก์นางร้อมแลนายหรั่งมารดา ผู้ปกครองนางสาวสอิ้งจำเลย ป.พ.พ. ม. 747-326 ป.วิ.พ. การนำสืบ +นี้การจำนองเมื่อลูกหนี้ต่อสู้ว่าได้ชำระหนี้แลได้รับหนังสือสัญญาจำนองกับโฉนดคืนมาแล้วถึงแม้ไม่ได้จดทะเบียนลูกหนี้ก็นำสืบตามข้อต่อสู้นั้นได้ อ้างฎีกาที่ 829/2474 ศาลอุทธรณ์พิพากษายกคำพิพากษาศาลล่างแลสั่งให้ศาลเดิมสืบพะยานต่อไปแล้วพิพากษาใหม่นั้นไม่ใช่คำสั่งระวางพิจารณาโจทก์ฟ้องขอให้บังคับจำเลยนำต้นเงินและดอกเบี้ยไถ่ถอนการจำนอง ถ้าไม่สามารถจะไถ่ถอนก็ขอให้หลุดเป็นสิทธิ นางรอมให้การว่าได้ชำระหนี้การจำนองเสร็จสิ้น แลโจทก์ได้คืนสัญญาจำนองแลโฉนดให้แล้ว ยังแต่จะแก้ทะเบียนเท่านั้นทั้งคดีโจทก์ขาดอายุความ ศาลเดิมเห็นว่าคดีไม่ขาดอายุความสืบนางรอมปากเดียวแล้วสั่งงดสืบพะยานโดยเห็นว่า เมื่อไม่ได้มีการแก้ทะเบียนให้ถูกต้องแล้วก็ฟังไม่ได้ตามกฎหมาย พิพากษาให้โจทก์ชนะคดีตามฟ้อง ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า แม้จะมีกฎหมายบัญญัติว่าการไถ่ถอนจำนองจะต้องจดทะเบียนต่อเจ้าพนักงานจึงจะสมบูรณ์ก็ดี แต่หาได้เกี่ยวข้องกับการชำระหนี้ระวางกันเองไม่เมื่อจำเลยต่อสู้ว่าได้ชำระหนี้การจำนองเสร็จสิ้นแล้ว และจำเลยได้รับคืนสัญญาจำนองกับโฉนดจากโจทก์ซึ่งเป็นการชอบด้วยการชำระหนี้ตามกฎหมายแล้ว ก็ควรสืบพะยานตามข้อต่อสู้ของจำเลยต่อไป จึงพิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์ซึ่งให้ศาลเดิมสืบพะยานต่อไปแล้วพิพากษาใหม่(นล-พรหม-กฤต)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุรายการที่ 1/ ของหน้าที่ 1 พิมพ์คำพิพากษาปิดฉบับย่อ