ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 262/2495

ประเด็นกฎหมาย

ผู้ใหญ่บ้านทำบัญชีลูกคอกสัตว์พาหนะเท็จ เป็นความผิดตามกฎหมายลักษณะอาญามาตรา 230 หรือไม่ โดยขึ้นอยู่กับว่าผู้ใหญ่บ้านมีหน้าที่ทำบัญชีดังกล่าวหรือไม่

หลักกฎหมาย

ผู้ใหญ่บ้านมีหน้าที่ต้องปฏิบัติตามคำสั่งของกำนันหรือทางราชการตาม พ.ร.บ.ปกครองท้องที่ (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2486 มาตรา 6 เมื่อทางราชการสั่งให้ผู้ใหญ่บ้านทำบัญชีลูกคอกสัตว์พาหนะ การทำบัญชีดังกล่าวจึงเป็นหน้าที่ของผู้ใหญ่บ้าน หากทำเท็จย่อมมีความผิดตามกฎหมายลักษณะอาญามาตรา 230

คำวินิจฉัย

ศาลฎีกาพิพากษาแก้คำพิพากษาศาลอุทธรณ์ ให้ลงโทษนายสายจำเลยตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น คือ มีความผิดตามกฎหมายลักษณะอาญามาตรา 230

ข้อเท็จจริงสำคัญ

นายสายจำเลยเป็นผู้ใหญ่บ้าน ได้จดข้อความเท็จลงในหนังสือราชการเกี่ยวกับบัญชีลูกคอกสัตว์พาหนะ โดยทางราชการได้สั่งให้ผู้ใหญ่บ้านมีหน้าที่ทำบัญชีดังกล่าว ตามคำเบิกความของปลัดกิ่งอำเภอ

กฎหมายที่เกี่ยวข้อง

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 262/2495อัยการอุดรธานีโจทก์นายกวง พุ่มแจ้ที่ 1, นายสาย โพธิแข็งที่ 2,จำเลย กฎหมายลักษณะอาญา ม. 230 พ.ร.บ.ลักษณะปกครองท้องที่ พ.ศ.2457 ผู้ใหญ่บ้านทำบัญชีลูกคอกสัตว์พาหนะเท็จ จะเป็นผิดตาม ก.ม.ลักษณะอาญามาตรา 230 หรือไม่ นั้น อยู่ที่ว่าผู้ใหญ่บ้านมีหน้าที่ทำบัญชีลูกคอกสัตว์พาหนะหรือไม่ ถ้ามีหน้าที่ ก็เป็นความผิดตามมาตรา 230 พ.ร.บ.ปกครองท้องที่(ฉะบับที่ 2) พ.ศ. 2486 มาตรา 6 เพิ่มหน้าที่ผู้ใหญ่บ้านเข้าไว้อีกตามข้อ 18 ว่า ผู้ใหญ่บ้านมีหน้าที่ปฏิบัติตามคำสั่งของกำนันหรือทางราชการฯลฯ ฉะนั้นเมื่อทางราชการสั่งให้เป็นหน้าที่ของผู้ใหญ่บ้านที่จำทำบัญชีลูกคอกสัตว์พาหนะก็ย่อมต้องถือว่า การทำบัญชีลูกคอกสัตว์เป็นหน้าที่ของผู้ใหญ่บ้านคดีนี้ ศาลชั้นต้นพิจารณาแล้ว ฟังว่านายสายจำเลยเป็นผู้ใหญ่บ้าน จดข้อความเท็จลงในหนังสือราชการตามก.ม.ลักษณะอาญามาตรา ๒๓๐ นายกวงจำเลยได้แจ้งความให้จดรายงานเท็จตาม ก.ม.ลักษณะอาญามาตรา ๒๒๕ จึงพิพากษาลงโทษจำเลยคามกฎหมายที่กล่าว ศาลอุทธรณ์เห็นว่า นายสายจำเลยไม่ผิดตามมาตรา ๒๓๐ เพราะการทำบัญชีสัตว์พาหนะ เป็นการนอกหน้าที่ผู้ใหญ่บ้าน เทียบได้กับฎีกาที่ ๑๖๖๗/๒๔๗๙ และ ๗๔๐/๒๔๗๔ จำเลยทั้งสองมีความผิดฐานแจ้งความเท็จตามมาตรา ๑๑๘ เท่านั้น จึงพิพากษาแก้ว่าจำเลยทั้งสองผิดตามมาตรา ๑๑๘ ฯลฯ โจทก์ฎีกาเฉพาะนายสายว่า ควรมีความตามมาตรา ๒๓๐. ศาลฎีกาเห็นว่า ปรากฎว่าภายหลังจากคำพิพากษาฎีกาสองฉบับนั้น ได้มี พ.ร.บ.ปกครองท้องที่ (ฉะบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๔๘๖ มาตรา ๖ เพิ่มหน้าที่ผู้ใหญ่บ้านเข้าไว้อีกตามข้อ ๑๘ ว่า "ผู้ใหญ่บ้านมีหน้าที่ ต้องปฏิบัตืตามคำสั่งของกำนันหรือทางราชการ ฯลฯ ในคดีนี้ปลัดก