การกระทำความผิดฐานไม่ต่ออายุใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวที่เกิดขึ้นก่อนมีการแก้ไขกฎหมายให้มีโทษหนักขึ้น จะนำกฎหมายใหม่ที่มีโทษหนักกว่ามาปรับเป็นรายปีได้ห
ตามกฎหมายลักษณะอาญามาตรา 8 ต้องใช้กฎหมายที่มีโทษเบากว่าแก่ผู้กระทำผิดในขณะกระทำความผิด ซึ่งในขณะนั้นกฎหมายกำหนดโทษปรับไม่เกิน 12 บาทเท่านั้น จึงไม่อาจปรับเป็นรายปีตามกฎหมายใหม่ที่มีโทษหนักกว่าได้ และการกระทำผิดในปีที่ผ่านมาขาดอายุความฟ้องร้องตามมาตรา 78(4) ซึ่งกำหนดอายุความ 1 ปี
ศาลฎีกาพิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์ ไม่ลงโทษจำเลย เนื่องจากไม่อาจปรับเป็นรายปีตามกฎหมายใหม่ และคดีขาดอายุความ
จำเลยเป็นคนต่างด้าว ใบสำคัญประจำตัวหมดอายุวันที่ 6 กรกฎาคม 2485 จำเลยไม่ต่ออายุภายในกำหนดตลอดมา ศาลชั้นต้นปรับเป็นรายปีตามกฎหมายใหม่ แต่ศาลฎีกาเห็นว่ากฎหมายในขณะกระทำผิดมีโทษเพียงปรับไม่เกิน 12 บาท และคดีขาดอายุความสำหรับปีที่ผ่านมา
ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 411/2496อัยการนครราชสีมาโจทก์นางตวงแจ๋ แซ่โค้วจำเลย พ.ร.บ.การทะเบียนคนต่างด้าว (ฉบับที่ 2) พ.ศ.2495 กฎหมายลักษณะอาญา ม. 8, ม. 78.จำเลยขาดต่ออายุใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าว ตั้งแต่หมดอายุในวันที่ 6 กรกฎาคม 2485 ตลอดมานั้น จะปรับเป็น รายปีตามที่บัญญัติไว้ใน พ.ร.บ.การทะเบียนคนต่างด้าว พ.ศ. 2493 และแก้ไข 2495 ไม่ได้ เพราะในขณะกระทำผิด กฎหมายในขณะนั้น คือ พ.ร.บ.การทะเบียนคนต่างด้าว 247-9 และแก้ไข 2481 บัญญัติไว้ให้ปรับได้เพียงไม่เกิน 12 บาทเท่านั้น นอกจากนั้น พ.ร.บ.การทะเบียนคนต่างด้าว พ.ศ. 2495 ยังกำหนดอัตราโทษหนักว่าบทกฎหมายที่ใช้ ในขณะกระทำผิด คดีจึงไม่มีทางลงโทษจำเลยได้ตาม พ.ร.บ.การทะเบียนคนต่างด้าว พ.ศ. 2495. อนึ่งการขาดต่ออายุใบสำคัญประจำตัวปีที่แล้ว ๆ มา ก็ขาดอากยุความฟ้องร้องตาม ก.ม.ลักษณะอาญามาตรา 78(4) ซึ่ง กำหนดให้ฟ้องภายใน 1 ปีแล้ว./โจทก์ฟ้องว่า จำเลยเป็นคนต่างด้าว ได้จดทะเบียนคนต่างด้าวรับใบสำคัญประจำตัวแล้วชะนิดมีกำหนด ๑ ปี จำเลยได้ ต่ออายุใบสำคัญประจำตัวครั้งสุดท้ายเมื่อวันที่ ๗ กรกฎาคม ๒๔๘๔ หมดอายุในวันที่ ๖ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๔๘๕ จำเลยมีหน้าที่ต่อใบสำคัญประจำตัวภายใน ๒๕ วัน นับแต่วันขาดอายุ แต่จำเลยละเลยไม่ต่อใบสำคัญภายในกำหนด ตลอดมาจนบัดนี้ ขอให้ลงโทษตาม พ.ร.บ. การทะเบียนคนต่างด้าว ๒๔๗๙ มาตรา ๑๗ พ.ร.บ. ทะเบียนคนต่างด้าว (ฉะบับที่ ๓) พ.ศ. ๒๔๘๑ มาตรา ๔ พ.ร.บ.คนต่างด้าว ๒๔๙๓ มาตรา ๕, ๑๓, ๒๐. จำเลยให้การรับสารภาพตามฟ้อง ศาลชั้นต้นพิพากษาว่า จำเลยผิดตามฟ้อง ให้ปรับจำเลยเป็นรายปี ๆ ละ ๕๐ บาท รวม ๑๐ ปี คงปรับ ๕๐๐ บา ลดกึ่งตาม ก.ม.ลักษณะอาญามาตรา ๕๙ คงปรับ ๒๕๐ บาท. โจทก์ฎีกาขอให้ลงโทษจำเลยตามศาลชั้นต้น ศาลฎีกาตรวจสำนวนแล้