สัญญากู้เงินที่กำหนดให้ไถ่ถอนภายใน 3 ปี หากเกินกำหนดจะยกที่นาให้ เป็นโมฆะหรือไม่ และโจทก์มีสิทธิไถ่ถอนภายหลังหรือไม่
เมื่อครบกำหนด 3 ปีตามสัญญาแล้วไม่ไถ่ โจทก์จะมาขอไถ่ภายหลังไม่ได้
โจทก์ไม่มีสิทธิขอไถ่หรือขอคืนที่นา พิพากษายืนตามศาลล่างทั้งสอง
โจทก์ทำสัญญากู้เงินและมอบที่นามือเปล่าให้จำเลยทำต่างดอกเบี้ย โดยมีข้อสัญญาว่าถ้าพ้น 3 ปีไม่ไถ่ยอมยกที่นาให้ ครบกำหนด 3 ปีแล้วโจทก์ไม่ไถ่ เพิ่งมาขอไถ่เมื่อพ้นกำหนดหลายปี
ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 725/2490นายวงศ์ จันทนุโรโจทก์นายสมาน บุญฤทธานนท์จำเลย ป.พ.พ. , ม. 1377ทำหนังสือสัญญากู้เงินแล้วมอบที่นาแก่ผู้ให้กู้โดยมีข้อสัญญาว่า ถ้าพ้น 3 ปีไม่ไถ่ยอมยกที่นาให้ ครั้นครบกำหนด 3 ปีแล้วไม่ไถ่ดังนี้ จะมาขอไถ่ภายหลังไม่ได้ (อ้างฎีกาที่ 308/2490)คดีนี้ได้ความว่า โจทก์ได้ทำหนังสือสัญญากู้เงินมอบที่นามือเปล่าให้ทำต่างดอกเบี้ย และยอมให้เบิกนาที่เป็นป่าต่อไปอีก โจทก์จะนำเงินมาไถ่คืนในกำหนด ๓ ปี และให้ค่าเบิกนาในราคาสูงตามที่ต้องการ ถ้าเกิน ๓ ปี ไม่ไถ่ ยอมยกที่นาให้ ครั้นครบกำหนด ๓ ปีโจทก์หานำเงินมาไถ่ไม่ เพิ่งมาขอไถ่เมื่อพ้นกำหนดสัญญาแล้วหลายปี ศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์พิพากษาต้องกันว่า ที่พิพาทเป็นที่มือเปล่า จำเลยได้ครอบครองเพื่อตนเอง เมื่อพ้นกำหนดสัญญามากกว่าปี ที่พิพาทย่อมตกเป็นสิทธิ โจทก์ฟ้องขอไถ่ไม่ได้ พิพากษายกฟ้อง โจทก์ฎีกาในข้อกฎหมายว่า ข้อกำหนดระยะเวลาแห่งสัญญากู้เป็นโมฆะ โจทก์มีสิทธิไถ่ถอน ศาลฎีกาเห็นว่า โจทก์ฟ้องขอไถ่หรือขอคืนไม่ได้ อ้างฎีกาที่ ๓๐๘/๒๔๙๐ พิพากษายืนตามศาลล่างทั้งสอง(ธรรมบัณฑิต-ประวัติ ปัตตพงศ์-นนทปัญญา)ศาลชั้นต้น - นายสุธรรม ภั+ศาลอุทธรณ์ - หลวง+แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุรายการที่ 1/ ของหน้าที่ 1 พิมพ์คำพิพากษาปิดฉบับย่อ