ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 385/2493

ประเด็นกฎหมาย

สัญญาที่มีข้อความตอนต้นว่ากู้เงินเอาที่ดินเป็นประกันและตีราคาที่ดินไว้ แต่ตอนท้ายมีว่ายอมให้ทำนาต่างดอกเบี้ยจนกว่าจะได้ทำหนังสือสัญญาซื้อขายทางอำเภอ จ

หลักกฎหมาย

เมื่อสัญญามีข้อความซึ่งอาจตีความหมายได้เป็นสองนัย คู่ความอาจนำสืบพยานประกอบเพื่อตีความหมายได้ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 94 วรรคท้าย

คำวินิจฉัย

พิพากษายกคำพิพากษาศาลทั้งสอง ให้ศาลชั้นต้นดำเนินการสืบพยานและพิพากษาใหม่

ข้อเท็จจริงสำคัญ

โจทก์ฟ้องว่าจำเลยตกลงด้วยวาจาขายที่นา 2 แปลงให้โจทก์เป็นเงิน 3,000 บาท จำเลยได้รับเงินไปแล้ว 1,000 บาท และมอบที่นาให้โจทก์ครอบครอง จำเลยให้การปฏิเสธว่าเป็นการกู้เงิน 1,000 บาท เอาที่ดินเป็นประกัน คู่ความรับกันว่าสัญญากู้ที่โจทก์อ้างเป็นเอกสารแท้จริง เอกสารดังกล่าวทำในแบบพิมพ์สัญญากู้ มีข้อความตอนต้น

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 385/2493นายคง ศรีเมืองโจทก์นายหมี รักยิ่งจำเลย ป.พ.พ. ม. วิ.แพ่ง ฒง วรรคท้าย, , ม. 653, ม. 456สัญญาซึ่งมีข้อความในตอนต้นว่ากู้เงินเอาที่ดินเป็นประกัน และตีราคาที่ดินไว้ด้วย แต่ในตอนท้ายมีว่า ยอมให้ทำนานั้นต่างดอกเบี้ย จนกว่าจะได้ทำหนังสือสัญญาซื้อขายทางอำเภอดังนี้ สัญญานั้นอาจเป็นสัญญาจะซื้อขายที่ดิน และน่าจะไม่ใช้กู้เงินกันอย่างแท้จริง เอกสารสัญญาซึ่งอาจตีความหมายได้เป็น 2 นัยดังกล่าว คู่ความอาจนำสืบประกอบเพื่อตีความหมายได้ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 94 วรรคท้ายโจทก์ฟ้องว่า จำเลยได้ตกลงด้วยวาจาขายที่นา ๒ แปลงให้โจทก์เป็นเงิน ๓,๐๐๐ บาท จำเลยได้รับเงินไปแล้ว ๑๐๐๐ บาท มอบที่นาดังกล่าวให้โจทก์ครอบครองไปแล้ว ๑,๐๐๐ บาท มอบที่นาดังกล่าวให้โจทก์ครอบคอรงและได้ทำหนังสือสัญญากันไว้เป็นหลักฐานตามสำเนาท้ายฟ้อง จำเลยให้การปฏิเสธเรื่องจะขายทีดินต่อสู้ว่าให้กู้เงินโจกท์ ๑,๐๐๐ บาท เอาที่ดินเป็นประกัน คู่ความรับกันว่าสัญญากู้ที่โจทก์อ้างเป็นเอกสารแท้จริง เอกสารดังกล่าวทำในแบบพิพม์สัญญากู้ มีข้อความตอนต้นว่า "นายหมีได้กู้เงินนายคงเป็นเงิน ๑,๐๐๐ บาท เพื่อเป็นหลักฐานในเงินซึ่งข้าพเจ้าได้กู้ไปนี้ ข้าพเจ้าได้นำเอาที่นา ฯลฯ ราคา ๓,๐๐๐ บาท ให้ยึดถือไว้เป็นประกัน" ต่อไปข้อ ๔ มีข้อความว่า "ข้าพเจ้ายอมให้ทำนาต่างดอกเบี้ยแก่ท่านทุกเดือนไปจนกว่าจะได้ทำหนังสือสัญญาว่า จำเลยยอมขายนา ๒ แปลงนี้ให้โจทก์ก่อนและได้เขียนไว้ในสัญญาแต่ไม่ชัดเจน จำเลยขอสืบแก้ในข้อนี้ ศาลอุทธรณ์เห็นพ้องกับศาลชั้นต้นที่ให้งดสืบพยานทั้ง ๒ ฝ่าย และพิพากษาว่าเป็นกู้เงินกัน โจทก์จะนำสืบพยานนอกเหนือสัญญากู้หาได้ไม่ ต้องห้ามตาม ป.ม.วิ.แพ่ง ม.๙๔ ให้จำเลยให้เงิน ๑,๐๓๐ บาทพร้อม