ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2646/2531

ประเด็นกฎหมาย

การมอบอำนาจให้ฟ้องคดีไม่ต้องขออนุญาตธนาคารแห่งประเทศไทย และตัวแทนสามารถฟ้องลูกหนี้ให้ล้มละลายได้

หลักกฎหมาย

การตั้งตัวแทนตามกฎหมายหลักทรัพย์ต้องขออนุญาตธนาคารฯ แต่การมอบอำนาจฟ้องคดีเป็นอำนาจทั่วไปไม่ต้องขออนุญาต จึงไม่เป็นโมฆะ และมาตรา 175(4) ล้มละลายเป็นความรับผิดทางอาญา ไม่ห้ามฟ้องล้มละลายจากหนี้สัญญา

คำวินิจฉัย

พิพากษายืนคำสั่งศาลอุทธรณ์ ให้จำเลยใช้ค่าทนายความแทนโจทก์ โดยหักจากกองทรัพย์สินของจำเลย

ข้อเท็จจริงสำคัญ

โจทก์เป็นตัวแทนซื้อขายหลักทรัพย์ให้จำเลย เกิดหนี้จากการซื้อขายหุ้นและดอกเบี้ย โจทก์ฟ้องล้มละลายโดยอ้างอำนาจในฐานะคู่สัญญา ไม่ใช่ในฐานะตัวแทนที่กระทำผิด

กฎหมายที่เกี่ยวข้อง

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2646/2531บริษัทเงินทุนหลักทรัพย์ธนไทย จำกัดโจทก์นายสุทิน ศิวะเสถียรราชจำเลย ป.วิ.พ. ม. 249 พ.ร.บ.ล้มละลาย พ.ศ.2483 ม. 175 (4) พ.ร.บ.การประกอบธุรกิจเงินทุน ธุรกิจหลักทรัพย์ และธุรกิจเครดิตฟองซิเอร์ พ.ศ.2522 ปัญหาที่ว่าการมอบอำนาจให้ฟ้องคดีโดยไม่ขออนุญาตต่อธนาคารแห่งประเทศไทยเป็นโมฆะหรือไม่ และโจทก์ซึ่งเป็นตัวแทนประกอบการงานของจำเลยจะฟ้องจำเลยให้ล้มละลายในการกระทำที่จัดการงานให้จำเลยได้หรือไม่เป็นเรื่องที่เกี่ยวกับอำนาจฟ้อง จึงเป็นปัญหาเกี่ยวกับความสงบเรียบร้อย แม้เป็นข้อที่ไม่ได้ว่ากันมาแล้วในศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ จำเลยก็มีอำนาจยกขึ้นอ้างในชั้นฎีกาได้ ตามบทบัญญัติ มาตรา 44 วรรคแรก แห่งพระราชบัญญัติการประกอบธุรกิจเงินทุนธุรกิจหลักทรัพย์และเครดิตฟองซิเอร์ พ.ศ.2522 ที่กำหนดให้การตั้งบุคคลใดเป็นตัวแทนหรือนายหน้าของบริษัทหลักทรัพย์ต้องได้รับอนุญาตจากธนาคารแห่งประเทศไทยก่อน นั้น หมายความเฉพาะการตั้งตัวแทนหรือนายหน้าเพื่อให้ประกอบธุรกิจหลักทรัพย์เท่านั้น ส่วนการมอบอำนาจให้ฟ้องคดี แม้จะถือว่าเป็นการตั้งตัวแทน ก็ไม่ต้องขออนุญาตต่อธนาคารแห่งประเทศไทย เพราะเป็นอำนาจทั่วไปที่บุคคลมีอยู่ตามกฎหมาย โจทก์ฟ้องให้จำเลยล้มละลาย ในจำนวนหนี้ซึ่งเกิดจากการซื้อขายหลักทรัพย์ เมื่อจำเลยเป็นหนี้โจทก์เนื่องจากการเป็นตัวแทนซื้อขายหลักทรัพย์ตามข้อตกลง โจทก์จึงมีอำนาจฟ้องให้จำเลยล้มละลายอันเนื่องมาจากหนี้สินที่มีอยู่นั้นได้บทบัญญัติมาตรา 175(4) แห่งพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 เป็นเรื่องความรับผิดทางอาญาของตัวแทนในกิจการที่ได้กระทำในขณะที่เป็นผู้ประกอบการงานของลูกหนี้ จำเลยจะนำมากล่าวอ้างเพื่อหลีกเลี่ยงความรับผิดดังกล่าวหาได้ไม่โจทก์ฟ้องว่าจำเลยเป็น