ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1587/2517
ประเด็นกฎหมาย
การประกอบธุรกิจค้ำประกันของห้างหุ้นส่วนสามัญเข้าลักษณะนายหน้าตัวแทนหรือธุรกิจธนาคาร
หลักกฎหมาย
การค้ำประกันโดยยอมรับผิดส่วนตัวและวางหลักทรัพย์เป็นประกันเป็นการประกอบธุรกิจของตนเอง ไม่ใช่การเป็นนายหน้าหรือตัวแทนที่เพียงเป็นสื่อกลาง
คำวินิจฉัย
พิพากษายืนให้เพิกถอนการประเมินภาษีในอัตราร้อยละ 5.5 และให้เสียภาษีในอัตราร้อยละ 2.5 ในฐานะธุรกิจธนาคาร
ข้อเท็จจริงสำคัญ
โจทก์เป็นห้างหุ้นส่วนสามัญทำสัญญาค้ำประกันกับธนาคารโดยวางหลักทรัพย์ 10 ล้านบาท รับความเสี่ยงส่วนตัว และได้รับค่าตอบแทนจากธนาคาร
กฎหมายที่เกี่ยวข้อง
เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)
ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1587/2517โดยนายณรงค์ สุทธิกุลพาณิชย์ หุ้นส่วนผู้จัดการโจทก์กรมสรรพากร โดยนายเยื่อ สุสายัณห์ อธิบดี ที่ 1 กับพวกรวม 4 คนจำเลย ป.พ.พ. ม. 797, ม. 820, ม. 823, ม. 845, ม. 848 ป.รัษฎากร ม. 78 บัญชีอัตราภาษีการค้าท้ายประมวลรัษฎากร โจทก์เป็นห้างหุ้นส่วนสามัญนิติบุคคล มีวัตถุประสงค์ประกอบธุรกิจการค้าหลายประเภทซึ่งรวมทั้งการเข้าทำสัญญาค้ำประกันต่อธนาคารในการประกอบธุรกิจในทางค้ำประกันโจทก์ได้ทำสัญญาต่อธนาคารกรุงเทพ จำกัด โดยโจทก์จะรับเข้าเป็นผู้ค้ำประกันในบรรดาธุรกิจต่างๆ ซึ่งธนาคารจะมอบหมายให้เป็นผู้ค้ำประกันผู้เคยค้าที่จะทำนิติกรรมผูกพันกับธนาคาร ซึ่งในการนี้ธนาคารได้ช่วยค่าใช้จ่ายให้โจทก์เป็นรายเดือนๆ ละไม่น้อยกว่า 5,000 บาททุกเดือน และยังแบ่งผลประโยชน์ที่ธนาคารจะพึงได้รับจากดอกเบี้ยที่โจทก์เข้าค้ำประกันให้อีก ทั้งธนาคารยอมให้โจทก์เรียกผลประโยชน์ในการค้ำประกันจากลูกหนี้ตามสมควร โดยได้รับความเห็นชอบจากธนาคาร เพื่อประกันความเสียหายอันเกิดจากการกระทำของโจทก์ โจทก์ได้นำหลักทรัพย์มูลค่าสิบล้านบาทมาวางเป็นประกันไว้ต่อธนาคารการประกอบกิจการค้าของโจทก์ดังกล่าวแล้วเป็นเรื่องที่โจทก์ประกอบธุรกิจของโจทก์เอง โดยโจทก์ใช้ทรัพย์สินเป็นการลงทุนวางเป็นประกันต่อธนาคารและในการที่โจทก์เข้าทำสัญญาค้ำประกันลูกหนี้กับธนาคารนั้น แม้โจทก์จะได้รับประโยชน์ตอบแทน โจทก์ก็เสี่ยงในการที่จะได้รับความเสียหายในฐานะร่วมรับผิดต่อธนาคารในฐานะเป็นผู้ค้ำประกันเป็นส่วนตัว การประกอบกิจการค้าของโจทก์จึงไม่เข้าลักษณะเป็นนายหน้าและตัวแทน ทั้งมิใช่เป็นการรับจัดธุรกิจให้ผู้อื่นตามบัญชีอัตราภาษีการค้าประเภทการค้า 10แต่เป็นการประกอบธุรกิจการค้าในประเภทการค้า 12 ธนาคารโดยก