การชำระหนี้เงินกู้โดยใช้เช็คที่ประกันหนี้ไว้เป็นการชำระหนี้ด้วยทรัพย์สินอย่างอื่นแทน ไม่ต้องมีหลักฐานเป็นหนังสือตาม ป.พ.พ. มาตรา 653 วรรคสอง
ป.พ.พ. มาตรา 653 วรรคสอง ใช้บังคับเฉพาะกรณีชำระหนี้ด้วยการใช้เงินเท่านั้น หากเป็นการชำระหนี้ด้วยทรัพย์สินอย่างอื่นแทนและเจ้าหนี้ยอมรับแล้ว ไม่จำเป็นต้องมีหลักฐานเป็นหนังสือ หนี้ย่อมระงับไป
พิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์ที่ให้ยกฟ้องโจทก์
จำเลยกู้เงินโจทก์ 13,000 บาท และนำเช็คของผู้อื่นมอบให้โจทก์เพื่อประกันหนี้ ต่อมาจำเลยชำระเงินตามเช็คให้โจทก์ โจทก์จึงถอนฟ้องคดีอาญาเกี่ยวกับเช็ค
ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4143/2533นายสำรอง สิทธิแพทย์โจทก์นางสาวเอมอร ทรัพย์โฉมจำเลย ป.พ.พ. , ม. 653 วรรคสองในกรณีที่การชำระหนี้ด้วยการใช้เงินจึงจะต้องมีหลักฐานเป็นหนังสือมาแสดงตามประมวลกฎหมายแพ่งและ พาณิชย์ มาตรา 653 วรรคสอง ส่วนการชำระหนี้โดยการใช้เงินตามเช็คที่จำเลยประกันหนี้ไว้กับโจทก์ เป็นการชำระหนี้ด้วยทรัพย์สินอย่างอื่นแทน และโจทก์ยอมรับไปแล้วก็ไม่จำเป็นต้องมีหลักฐานเป็นหนังสือลงลายมือชื่อผู้ให้ยืมมาแสดง หนี้ย่อมระงับไปได้โจทก์ฟ้องขอให้จำเลยชำระหนี้เงินกู้จำนวน ๑๓,๙๗๕ บาท แก่โจทก์พร้อมดอกเบี้ย จำเลยให้การว่า จำเลยได้กู้ยืมเงินโจทก์จริงแต่ชำระหนี้ให้โจทก์แล้ว ขอให้ยกฟ้อง ศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้อง โจทก์อุทธรณ์ ศาลสั่งรับเฉพาะข้อกฎหมายที่ว่าจำเลยนำสืบการชำระหนี้เงินกู้โดยไม่มีหลักฐานเป็นหนังสือมาแสดงเป็นการฝ่าฝืน กฎหมาย ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน โจทก์ฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ข้อเท็จจริงรับฟังเป็นยุติว่า จำเลยได้กู้เงินโจทก์ ๑๓,๐๐๐ บาท และได้เอาเช็คของผู้อื่นมอบให้โจทก์เพื่อประกันหนี้ ต่อมาโจทก์ได้ฟ้องจำเลยกับพวกเป็นคดีอาญาเกี่ยวกับความผิดต่อพระราชบัญญัติว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็คฯ ตามเช็คดังกล่าว จำเลยได้ชำระเงินตามเช็คให้โจทก์แล้ว โจทก์จึงถอนฟ้องคดีดังกล่าว ข้อต้องวินิจฉัยตามฎีกาของโจทก์ที่ว่าในการกู้ยืมเงินมีหลักฐานเป็นหนังสือ การชำระหนี้ต้องมีหลักฐานเป็นหนังสือมาแสดงด้วยนั้นเห็นว่า ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา ๖๕๓ วรรคสอง บัญญัติว่า "ในการกู้ยืมเงินมีหลักฐานเป็นหนังสือนั้น ท่านว่าจะนำสืบการใช้เงินได้ต่อเมื่อมีหลักฐานเป็นหนังสืออย่างใดอย่างหนึ่งลงลายมือชื่อผู้ให้ยืมมาแสดง หรือเอกสารอันเป็นหลักฐานแห่งการกู้ยืมนั้นได้เวนคืนแล้ว หรือได้แทง