ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4812/2533
ประเด็นกฎหมาย
ข้อพิพาทเกี่ยวกับความสัมพันธ์ระหว่างผู้จัดส่งสินค้ากับลูกค้าว่าเป็นสัญญาตัวแทนหรือรับขน และสิทธิเรียกเงินทดรองและค่าบริการเมื่อสินค้าสูญหายหรือล่าช้า
หลักกฎหมาย
ผู้ที่จัดส่งสินค้าโดยติดต่อสายการบินและดำเนินพิธีการศุลกากรแทนผู้อื่น โดยเรียกเก็บค่าบริการแยกจากค่าระวาง และไม่ได้ออกใบตราส่งเอง ถือเป็นตัวแทนไม่ใช่ผู้ขนส่ง ตัวแทนไม่ต้องรับผิดต่อความเสียหายหรือล่าช้าของสินค้า เว้นแต่เกิดจากความประมาทเลินเล่อของตนเอง
คำวินิจฉัย
พิพากษากลับ ให้บังคับคดีตามคำพิพากษาศาลชั้นต้นที่ให้จำเลยชำระเงิน 12,545 บาทพร้อมดอกเบี้ยแก่โจทก์
ข้อเท็จจริงสำคัญ
โจทก์จัดส่งสินค้าของจำเลยทางเครื่องบิน โดยติดต่อสายการบิน ชำระค่าใช้จ่ายแทน และเรียกเก็บค่าบริการแยกต่างหาก สินค้าไปถึงล่าช้าแต่ไม่ใช่เพราะความประมาทของโจทก์
กฎหมายที่เกี่ยวข้อง
เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)
ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4812/2533บริษัททรานส์ แอร์ คาร์โก้ จำกัดโจทก์นางสาวอรุณวรรณ ไชยวุฒิจำเลย ป.พ.พ. , ม. 797, ม. 816, ม. 845 ป.วิ.พ. ม. 237, ม. 243 (1), ม. 247ประเด็นที่ว่า โจทก์เป็นตัวแทนของจำเลยหรือไม่นั้น โจทก์ได้กล่าวไว้ในคำแก้อุทธรณ์ แต่ศาลอุทธรณ์มิได้วินิจฉัยให้ ศาลฎีกาจึงเห็นสมควรวินิจฉัยไปเลยโดยไม่ย้อนสำนวนให้ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยก่อน พฤติการณ์ระหว่างโจทก์จำเลยที่โจทก์เป็นผู้จัดส่งสินค้าให้จำเลยโดยเป็นผู้ติดต่อสายการบินทำการชนส่งให้ ติดต่อเกี่ยวกับพิธีการศุลกากร เป็นการกระทำแทนจำเลยทั้งสิ้นมิใช่กระทำในนามของโจทก์เองโดยตรง ใบตราส่งซึ่งเป็นของสายการบินก็ระบุว่าจำเลยในนามโจทก์เป็นผู้ส่งของ รายการในใบเสร็จรับเงินที่โจทก์เรียกเก็บเงินจากจำเลยก็ได้ระบุค่าใช้จ่ายต่าง ๆ ที่จ่ายแทนจำเลยไว้ว่า มีค่าระวางสินค้าทางอากาศ ค่าล่วงเวลาศุลกากร/เปิดศุลกสถานค่าอากร ค่านายตรวจ ค่าใช้จ่ายอื่น ๆ ค่าธรรมเนียมคลังสินค้าค่ารถบรรทุกและอื่น ๆ แยกต่างหากจากค่าบริการของโจทก์ ยิ่งแสดงให้เห็นชัดว่าโจทก์คิดแต่เพียงค่าบริการในการจัดส่งสินค้าให้จำเลยเท่านั้น มิได้คิดค่าระวางพาหนะในฐานะเป็นผู้ขนส่งแต่อย่างใดลักษณะการประกอบกิจการของโจทก์ดังกล่าวเป็นการ ให้บริการในการจัดส่งสินค้ายิ่งกว่าเป็นผู้ขนส่งเสียเอง เพราะไม่มีการกระทำอันแสดงว่าโจทก์ตกลงขนของหรือสินค้าไปส่งให้แก่ผู้รับตราส่งเพื่อบำเหน็จซึ่งได้แก่ค่าระวางพาหนะ และโจทก์ได้ออกใบตราส่งเองแต่อย่างใดความสัมพันธ์ระหว่างโจทก์จำเลยมีลักษณะเป็นสัญญาตัวแทนมิใช่รับขน ทั้งโจทก์ไม่ได้ทำการชี้ช่องให้จำเลยเข้าทำสัญญากับผู้ใด และไม่ได้จัดการให้จำเลยได้ทำสัญญากับผู้ใดด้วยการกระทำของโจทก์ จึงไม่เข้าลักษณะนายหน้า ตาม ป.พ.พ. มาตรา 845 การท