ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1121/2533

ประเด็นกฎหมาย

นิติกรรมที่ฝ่าฝืนประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย แต่คู่สัญญาฝ่ายหนึ่งมิได้รู้เห็นด้วย เป็นนิติกรรมที่มีวัตถุประสงค์ขัดต่อกฎหมายหรือไม่

หลักกฎหมาย

นิติกรรมที่มีวัตถุประสงค์เป็นการต้องห้ามชัดแจ้งโดยกฎหมายเป็นโมฆะ แต่หากคู่สัญญาฝ่ายหนึ่งมิได้ตกลงหรือรู้เห็นด้วยกับการฝ่าฝืนกฎหมาย นิติกรรมนั้นไม่เป็นโมฆะ และคู่สัญญาที่เป็นฝ่ายกระทำการฝ่าฝืนยังคงต้องรับผิดตามสัญญา

คำวินิจฉัย

จำเลยต้องรับผิดใช้เงินคืนแก่โจทก์พร้อมดอกเบี้ย

ข้อเท็จจริงสำคัญ

โจทก์นำเงินไปฝากกับบริษัทเงินทุนจำเลย โดยจำเลยออกเช็คคืนให้มีกำหนดเวลา 1 ปี ซึ่งเป็นการฝ่าฝืนประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย แต่โจทก์มิได้ตกลงหรือรู้เห็นด้วยกับวิธีการดังกล่าว เพียงแต่ประสงค์จะได้ดอกเบี้ยตามที่จำเลยเสนอ

กฎหมายที่เกี่ยวข้อง

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1121/2533นาง สุปราณี หรือ มาลีโก ลีวิโรจน์โจทก์บริษัท เงินทุน สหไฟแนนซ์ จำกัดจำเลย ป.พ.พ. ม. 75, ม. 113, ม. 224, ม. 821, ม. 822, ม. 900, ม. 1144 ประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย เรื่อง หลักเกณฑ์และวิธีการเกี่ยวกับการกู้ยืมเงินจากประชาชน ฯ โจทก์นำเงินไปฝาก ณ ที่ทำการของบริษัทเงินทุนจำเลยพนักงานของจำเลยรับฝากเงินจากโจทก์และดำเนินการให้กรรมการผู้มีอำนาจออกเช็คสั่งจ่ายเงินตามจำนวนเงินที่รับจากโจทก์ และกำหนดวันสั่งจ่ายคืนตามเช็คเป็นเวลา 1 ปีแล้วนำเช็คบรรจุในซองพลาสติกมีตราของบริษัทจำเลยแล้วใส่ในซองจดหมายซึ่งมีชื่อบริษัทจำเลยนำมามอบให้แก่โจทก์ มีลักษณะเพื่อเป็นการใช้เงินคืนซึ่งจำเลยเคยปฏิบัติต่อโจทก์เช่นเดียวกันนี้มาก่อน อันเป็นการฝ่าฝืนประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย เรื่อง การกำหนดให้บริษัทเงินทุนปฏิบัติในการกู้ยืมเงินหรือรับเงินจากประชาชนฯ การที่โจทก์นำเงินไปมอบให้แก่จำเลยก็เพื่อประสงค์จะได้ดอกเบี้ยตามข้อตกลงที่จำเลยให้สัญญา แต่โจทก์มิได้ตกลงกับจำเลยโดยเฉพาะว่าการใช้เงินคืนจำเลยจะต้องทำการออกตั๋วสัญญาใช้เงินหรือออกเช็คให้แก่โจทก์หรือต้องทำในรูปสัญญากู้ยืมหรือประการอื่นใด เมื่อกรรมการผู้มีอำนาจออกเช็คสั่งจ่ายเงินตามจำนวนที่รับมอบจากโจทก์ จึงเป็นกรณีที่ตัวแทนจำเลยปฏิบัติต่อโจทก์ฝ่ายเดียว โจทก์มิได้ตกลงหรือรู้เห็นด้วยว่าเป็นการฝ่าฝืนประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย จึงมิใช่นิติกรรมที่มีวัตถุประสงค์ขัดต่อกฎหมายพฤติการณ์ดังกล่าวฟังได้ว่าจำเลยเป็นคู่สัญญากับโจทก์ จำเลยจึงต้องรับผิดใช้เงินคืนแก่โจทก์พร้อมดอกเบี้ย.(วินัย กันนะ-ถาวร ตันตราภรณ์-ประศาสน์ ธำรงกาญจน์)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคด