ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1685/2493

ประเด็นกฎหมาย

การนำข้อเท็จจริงในคดีก่อนซึ่งมีคู่กรณีและประเด็นแตกต่างกันมารับฟังเป็นข้อเท็จจริงในคดีหลังไม่ได้

หลักกฎหมาย

คำพิพากษาคดีก่อนไม่ผูกพันคู่กรณีใหม่เมื่อคู่กรณีและประเด็นแตกต่างกัน แม้คู่กรณีบางคนจะเข้ามาเป็นจำเลยร่วมในคดีหลังก็ตาม

คำวินิจฉัย

ศาลฎีกาพิพากษายกคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ ให้ศาลชั้นต้นเริ่มดำเนินคดีพิจารณาและพิพากษาใหม่ตามกระบวนความ

ข้อเท็จจริงสำคัญ

ที่ดินโฉนดเลขที่ 3615 มีผู้ถือกรรมสิทธิหลายคน โจทก์อ้างว่าได้ครอบครองที่ดินโดยการตีใช้หนี้จากเจ้าของร่วมบางคน ต่อมาเจ้าของร่วมคนอื่นฟ้องขอแบ่งที่ดินเฉพาะส่วนแต่ศาลยกฟ้องเพราะแบ่งให้ไม่ได้ ต่อมาโจทก์ฟ้องขอให้ศาลแสดงกรรมสิทธิในที่ดินทั้งแปลง

กฎหมายที่เกี่ยวข้อง

เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1685/2493นายผึ้ง อมรโจทก์นายสว่าง ภาษิต, นางพยูน ภาษิต, นายสวัสดิ์ ภาษิตล. ป.วิ.พ. ม. 144, ม. 145, ม. 148 ป.พ.พ. ผู้มีชื่อในโฉนดร่วมกับผู้อื่นฟ้องขอแบ่งที่ดินเฉพาะส่วนของคนจากผู้ที่ยึดถือครอบครองที่ดินผู้ครอบครองที่ดินต่อสู้ ว่าผู้มีชื่อในโฉนดคนอื่นเอาที่ดินนี้ตีใช้หนี้ตน ทางพิจารณาศาลฟังว่าไม่มีการตีใช้หนี้ แต่เห็นว่าการที่จะฟ้องขอแบ่งเฉพาะส่วนของโจทก์นั้นย่อมแบ่งให้ไม่ได้ จึงพิพากษายกฟ้อง ภายหลังผู้ครอบครองที่ดินเป็นโจกท์ฟ้องทายาทผู้มีชื่อในโฉนดคนหนึ่งขอให้ศาลแสดงว่า ที่พิพาทนี้เป็นกรรมสิทธิของผู้ครอบครองที่ดินทายาทผู้เป็นจำเลยต่อสู้ว่าผู้ครอบครองที่ดินไม่มีอำนาจนำคดีมาฟ้อง อีกเพราะเคยฟ้องกันมาแล้วและในคดีหลังนี้ผู้มีชื่อในโฉนดที่เคยเป็นโจทก์ฟ้องผู้ครอบครองก็ได้ร้องเข้ามาเป็นจำเลยร่วมจนศาลอนุญาตแล้วก็ตาม ศาลฎีกาก็เห็นว่าจะเอาข้อเท็จจริงในในคดีก่อนมารับฟังเป็นข้อเท็จจริงในคดีนี้ไม่ได้ เพราะโจทก์จำเลยในคดีนี้เป็นคู่กรณีคนใหม่และในคดีก่อนศาลยกฟ้อง เพราะเห็นว่าการฟ้องขอแบ่งเฉพาะส่วนของตนย่อมแบ่งให้ไม่ได้เป็นประเด็นสำคัญ การที่ผู้ครอบครองที่ดินมาฟ้องอ้างสิทธิในที่ดินนี้ทั้งแปลงประเด็นก็ไม่เหมือนกับคดีก่อนซึ่งพิพาทกันเฉพาะที่ดิน ส่วนของผู้มีชื่อในโฉนดผู้เป็นโจทก์ฟ้องเท่านั้น จึงจะยกเอาสำนวนก่อนมาผูกพันบังคับคู่ความคดีนี้ใหม่หาได้ไม่ ชอบที่ศาลจะสืบพยานฟังข้อเท็จจริงในสำนวนหลังนี้ต่อไปโจทก์ฟ้องว่าที่ดินเลขโฉนดที่ ๓๖๑๕ มีชื่อนางแปลก นางพยูน นายสวัสดิ์ นายเสวียน และนางจู๋เป็นผู้ถือกรรมสิทธิ นายแปลก นางจู๋ได้กู้เงินโจทก์แล้วภายหลังเอาที่ดินโฉนดที่ ๓๖๑๕ นี้ตีใช้หนี้ โจทก์ปกครองมากว่า ๑๐ ปีแล้ว บัดนี้นายสว่างจำเลยไปขอรับมรดกนางจ