ฎีกาที่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1890/2514
ประเด็นกฎหมาย
สิทธิในการขอประทานบัตรทำเหมืองแร่ถูกขัดขวางโดยผู้บุกรุกที่ดิน และอายุความคดีละเมิดครอบคลุมเฉพาะค่าเสียหายหรือไม่
หลักกฎหมาย
การคัดค้านขัดขวางการขอประทานบัตรโดยมิชอบอาจเป็นละเมิดได้ แต่การฟ้องขอให้ระงับหรือเพิกถอนการละเมิดที่ยังมีอยู่ มิใช่การเรียกค่าเสียหาย จึงไม่ตกอยู่ในบังคับแห่งอายุความตามมาตรา 448
คำวินิจฉัย
ยกคำพิพากษาศาลล่างเฉพาะประเด็นการคัดค้านการขอประทานบัตร ให้ศาลชั้นต้นพิจารณาต่อไป ส่วนเรื่องขับไล่ให้ยกฟ้อง
ข้อเท็จจริงสำคัญ
โจทก์ยื่นขอประทานบัตรแต่ยังไม่มีสิทธิในที่ดิน จำเลยบุกรุกและร้องคัดค้านทำให้กระบวนการหยุดชะงัก โจทก์ฟ้องขอให้ถอนคำคัดค้านและขับไล่
กฎหมายที่เกี่ยวข้อง
เนื้อหาคำพิพากษา (บางส่วน)
ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1890/2514นายจรูญ โกยสมบูรณ์โจทก์นายโบสถ์ หนูเชตจำเลย ป.พ.พ. ม. 420, ม. 448, ม. 1374, ม. 1375 ป.วิ.พ. ม. 55, ม. 242, ม. 243, ม. 247 พ.ร.บ.การทำเหมืองแร่ พ.ศ.2461 พ.ร.บ.แร่ พ.ศ.2510 การดำเนินการขอประทานบัตรทำเหมืองแร่เป็นสิทธิอย่างหนึ่งเมื่อโจทก์ใช้สิทธินั้นแล้ว หากผู้ใดเข้ามาคัดค้านขัดขวางทำให้การดำเนินการไปตามสิทธินั้นต้องหยุดชะงักลงย่อมอาจเป็นการทำละเมิดต่อโจทก์ได้ ทั้งนี้ ย่อมแล้วแต่ว่าการคัดค้านขัดขวางนั้นชอบด้วยกฎหมายหรือไม่ การที่โจทก์ใช้สิทธิขอประทานบัตรทำเหมืองแร่ในที่ดิน โจทก์ยังไม่มีสิทธิอะไรในที่ดินที่ขอประทานบัตร แม้จำเลยจะบุกรุกเข้ามาในที่ดิน โจทก์ก็ยังไม่มีเหตุอะไรที่ได้รับการโต้แย้งจากจำเลยในกรณีที่เกี่ยวข้องกับตัวที่ดินนั้นโดยตรง โจทก์จึงยังไม่มีอำนาจฟ้องขับไล่จำเลยให้ออกจากที่ดินนั้น อายุความตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 448 หมายถึงการฟ้องเรียกเอาค่าเสียหายอันเกิดแต่มูลละเมิดเท่านั้น ส่วนการฟ้องขอให้ห้ามขัดขวางการขอประทานบัตร เป็นการฟ้องขอให้ระงับหรือเพิกถอนการทำละเมิดที่ยังมีอยู่ มิใช่เป็นการเรียกเอาค่าเสียหายจึงไม่ตกอยู่ในบังคับแห่งอายุความตามมาตราดังกล่าว ฟ้องของโจทก์มีคำขอบังคับอยู่ 2 คำขอ ศาลล่างสั่งงดสืบพยานและพิพากษายกฟ้องทั้งหมด เมื่อศาลฎีกาเห็นพ้องด้วยเพียงคำขอเดียวส่วนอีกคำขอหนึ่งเห็นว่าต้องทำการพิจารณาต่อไป ย่อมพิพากษายกคำพิพากษาศาลล่างเพียงบางส่วน ให้ศาลชั้นต้นทำการพิจารณาฟ้องของโจทก์ต่อไปในประเด็นข้อนั้น แล้วพิพากษาใหม่ตามรูปความส่วนคำขอตามฟ้องนอกจากนั้นคงเป็นอันให้ยกฟ้องดังที่ศาลล่างพิพากษามาแล้วโจทก์ฟ้องว่า โจทก์ได้ตกลงกับบริษัทสุวรรณเทรดดิ้ง จำกัด ผู้รับประทานบัตรซึ่งสิ้นอายุ ขอดำเนิ